شبکه های اجتماعی
ما را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید
سلام کانال تلگرام
اینستاگرام
گروه: استان سمنان
ساعت: 10:16 منتشر شده در مورخ: 1394/04/22 شناسه خبر: 364038
"مگه می شه؟ مگه داریم؟"
مجموعه ای که اول بار با هدف تمرکززدایی از کشور و تشویق مردم برای عدم مهاجرت به پایتخت، ساخته شد در سیر و تطوری مناسب به یک سریال شاخص وبلکه به قول دوستان به یک سریال بِرَند در راستای سبک زندگی ایرانی-اسلامی، تبدیل شد.

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا به نقل از ندای سرخه،روزی که سیروس مقدم ومحسن تنابنده در حال ساخت پایتخت1 بودند شاید به مغزشان هم خطور نمی کرد که این کار و ایده شان به یک مجموعه ی چندگانه تبدیل شود تا جایی که از سه گانه عبور کرده و اکنون درحال دیدن چهارمین بخش آن هستیم،آن هم به خلاف بخش های قبل که در عید نوروز دیده می شد این بار شاهد آن در ماه مبارک رمضان هستیم که همه ی اینها پیام و مفهوم خود را دارد.مجموعه ای که اول بار با هدف تمرکززدایی از کشور و تشویق مردم برای عدم مهاجرت به پایتخت، ساخته شد در سیر و تطوری مناسب به یک سریال شاخص وبلکه به قول دوستان به یک سریال بِرَند در راستای سبک زندگی ایرانی-اسلامی، تبدیل شد.

البته لازم است اینجا اشاره شود که به نظر راقم این سطور، درساحت حق و حقیقت یک سبک زندگی بیشتر نداریم و آن سبک زندگی اسلامی می باشد و وقتی می گوییم:سبک ایرانی-اسلامی ، به جبر زمانه و مکانه و مقایسه با دیگر آثار داستانی تلوزیون می باشد ، وگرنه این مدیومِ هنرِهفتم وفیلم سازی حالِ حاضر کجا؟ وساحتِ سبکِ زندگیِ نابِ اسلامِ ناب کجا؟ (روی دو قید ناب بیشتر دقت و فکر شود) وصد البته بحث درباره ی اینکه آیا روزی می رسد یا می تواند برسد که ساختار و مدیومِ هنرهفتم قادر به ارایه ی سبکِ نابی از اسلامِ ناب برای زندگی باشد؟ در این مقال نمی گنجد و باید در جای خود بحث شود.

حال نظر به همان شرایط و جبر زمانی و مکانیِ حال حاضرِجامعه و با مقایسه ی دیگر سریالهای پخش شده و در حال پخش از سیما، باید گفت که پایتخت با تمام ویژگی هایش یک استثناست. شاید اگر چند سال قبل به بعضی از کارگردانان، نویسندگان و تهیه کنندگان سریال سازی سیما گفته می شد که توانایی خود را در کارها به روی سبک زندگی ایرانی-اسلامی به معنای واقعی، متمرکز کنید، در دلشان جواب می دادند که " مگه می شه؟ مگه داریم؟ " ولی مقدم و تنابنده در این سالیان اخیر ثابت کردند که بله: می شه و داریم.

وقتی گفته می شود پایتخت یک استثناست به این علت است که کار هم در بخش فیلمنامه (چه ساختار و چه مضمون) و هم در فن و تکنیک ، نمره ی خوبی را می گیرد و در مجموع معدل کار خیلی خوب است به خلاف بسیاری از سریال ها که شاید در بخشی نمره خوب و در بخشی دیگر نمره ی بدی بگیرند و زمانی که معدلشان را می گیریم نمره ی قابل قبولی بدست نمی آید.

پایتخت4 تا اینجای کارقوت و ضعف هایی دارد واگر بخواهیم ارزیابی کلی داشته باشیم کمی از سری قبل نمره اش کمتر است ولی اگر این سری را مستقلآ نقد کنیم باید گفت که بسیاری از قوت های سری های قبل را داراست ، به همراه چند ضعف انگشت شمار.

در بخش ساختار فیلمنامه  باید گفت : اتفاقات ، تعلیقات و کشش های داستانی مثل همیشه خوب در فیلمنامه جانمایی شده البته به همراه ضعف هایی تا اینجای کار مثل تعلیقات کم داستانی و بعضآ هرز رفتن زمان فیلم ، که شاید این از عوارض عجله و کمبود زمان برای ساخت باشد.

از قوت های مثال زدنی مجموعه ی پایتخت می توان به منطق رواییِ قوی وقانونِ علّی-معلولیِ حاکم بر فیلم اشاره کرد تا جایی که کمترین سرپیچی ازاین قانون برای بیننده آشکار می شود (مثل معلوم نبودن علت خوابیدنِ شبانه یِ رحمت در خانه ی ارسطو در یکی از قسمت های ابتدایی)

البته باید به ضعفِ کمبودِ موقعیتِ کمیک وطنز در این سری نسبت به سری های قبل نیز اشاره کرد که امیدواریم درقسمت های آتی جبران شود.

به نظر حقیر قوی ترین و مهمترین ویژگی پایتخت در مضمون آن است تا جایی که کاملآ با ساختار هماهنگ ومتوازن شده و به قول اساتیدِفنّ : "فیلم به محتوا رسیده است" . در یک کلام باید گفت که افعال ، روابط و مناسباتِ جاری و روزمرّه درفیلم _یعنی همان سبک زندگیِ جاری در فیلم_ بسیار نزدیک به سبکی است که در عالم واقع در میان مردم ایران جاری است و می توان گفت که مهمترین عامل محبوبیت واقبال مردم به این سریال ، همین ویژگی مذکور می باشد.

آری بسیاری از فیلم ها هم تلاش کرده اند که سبک زندگی ایرانی-اسلامی را ارایه کنند ولی مثل پایتخت موفق نبوده اند! چرا؟ چون در پایتخت مضمون ، ساختار و تکنیک حد قابل قبولی از کیفیت را دارا می باشند و در عین حال این سه به یک هماهنگی و توازن خیلی خوب رسیده اند. ما در فیلم هایی مشاهده می کنیم  که یک بازیگرِ حرفه ای با یک بازی عالی و طبیعی در حال انجام یک عمل دینی می باشد ولی برای بیننده ملموس نیست ، چرا؟ چون سبک زندگی و دیگر نظامات حاکم بر فضای فیلم هیچ ربطی به آن رفتار یا عمل مذهبی ندارد و به طور ناخودآگاه برای مخاطب قابل هضم نیست و آن را پس می زند ، اما وقتی در پایتخت لااقل افعال ، روابط و مناسباتِ  روزمرّه به طرزی طبیعی ، صحیح ، اخلاقی و بر مبنای اعتقادات ایرانی-اسلامی شکل می گیرد و این همه  در بستر درام وقصه ، با بازی های ملموس و طبیعی و قاب های زیبای دوربین همراه می شود ، ناخودآگاه مخاطبِ عام و خاص را جذب و عاشق خود می کند و این گونه می شود که افکارعمومی پایتخت را به چهار گانه می کشاند.

در مورد مسایل تکنیکی و ساختِ کارگردانی هم که سیروس مقدم حداقل درمجموعه ای به نام پایتخت برای همه شناخته شده است : جمعی از بازیگران حرفه ای با بازی های علی و روان و دوربین کوچکِ روی دست با آن قاب هایِ عجیب و غریبِ سیروس مقدمی ، که خوشبختانه در این کار به افراط کشیده نشده است.

چند نکته در آخر لازم به ذکر است :

اولآ : در مورد بحث  غسالخانه که انتقاداتی را در پی داشت ، به نظر حقیر بر خلاف بعضی از سریال ها (مثل بزنگاه) توهینی به آداب و رسوم دینی صورت نگرفت و گارگردان خوب از عهده ی آن برآمد.

دومآ : در مورد قسمتی که بستگان نقی و ارسطو به سیگار کشیدنِ دست جمعی پرداختند ، که به نظر حقیر علی رغم تلاش کارگردان برای تقبیح سیگار کشیدن ، فیلم عملآ باعث ترویج آن شد و همچنین سکانس های بعدی که باعث دعوای جمعی از فامیل شد و برای لحظاتی فیلم از آن سبکِ مرسوم خود_که احترام به یکدیگر جزو لاینفکش می باشد_ فاصله گرفت.

سومآ ونکته آخر : در مورد تصویرِ کاراکترِ روحانیِ فیلم می باشد که بحثی طولانی می طلبد و به اختصار می توان گفت که  روحانیِ آن شبیه روحانیونِ سال هایِ اخیرِ سریال ها و بعضآ سینما بود که با ضعف هایی همراه بود. در واقع فیلم های ما بعد از انقلاب در به تصویر کشیدن قشر روحانیت دچار افراط و تفریط بوده اند و نتوانسته اند به خوبی از عهده ی آن برآیند که عمده دلیل آن را می توان زبانِ الکنِ این مدیوم و همچنین زبانِ الکنِ کارگردانانِ ما ، در به تصویر کشیدنِ انسانِ مروّجِ دینِ کامل و جهان شمولِ اسلام ، دانست. (که البته اگر کار نظری و آزاد اندیشانه ای در این باره صورت گیرد شاید پیشرفت و رشدی حاصل شود)

امید است که ساختِ سریال هایی از این دست در سیما بیشتر شود و روزبه روز شاهد رشد و تکامل در این هنر به سوی حقیقت که همان اسلامِ عزیز است ، باشیم. اللهم ارزقنا.

 

انتهای پیام/ر

 

http://dana.ir/364038
ارسال نظر
نظرات
حسن
1394/04/22 - 14:20
پاسخ
سلام نقد بجایی بود
rateup 0
ratedown 0
سامان
1394/04/22 - 14:21
پاسخ
این نقدرو کی زده؟ خیلی خوب بود ولی حیف که مشخص نبود از کیه.
rateup 0
ratedown 0