شبکه های اجتماعی
ما را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید
سلام کانال تلگرام
اینستاگرام
گروه: استان خراسان شمالی
ساعت: 13:36 منتشر شده در مورخ: 1399/09/12 شناسه خبر: 1673269
گزارشی از وضعیت آتش سوزی ها در منابع طبیعی؛

داغ آتش سوزی بر قلب منابع طبیعی/ لزوم تدابیر کارشناسانه به جای اقدامات مُسکنی

داغ آتش سوزی بر قلب منابع طبیعی/ لزوم تدابیر کارشناسانه به جای اقدامات مُسکنی
امسال تعداد و وسعت آتش سوزی در عرصه های طبیعی کشور در مقایسه با سال های گذشته چنان گستردگی داشت که تکلیف نهادهای تصمیم گیر را برای اتخاذ تصمیمات کارشناسانه به منظور پیشگیری از تکرار آن مشخص کرد. با این وجود، عبرت گیری از این اتفاقات به توجه و اراده مجریان امر نیازمند است.

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ به نقل از عصر اترک، استان خراسان شمالی از ابتدای سال جاری تا پایان آبان ماه، هشت ماه داغ و سوزان را بر اثر وقوع آتش سوزی در عرصه های طبیعی خود پشت سر گذاشت و این در حالی است که در سال گذشته اداره کل منابع طبیعی استان از کاهش تعداد وقوع این بلای طبیعت سوز در عرصه های طبیعی استان طی سال های 97 و 98  خبر داده بود.

اما آنچه که واضح است، این است که اقدامات گذشته فقط همانند یک مسکن عمل کرده اند و ریشه وقوع این بلا هنوز درمان نشده است.

امسال عرصه های طبیعی کشور، همچنین خراسان شمالی آنچنان در آتش غفلت ها و کمبودها سوختند که از همین الان اضطراب تکرار دوباره این اتفاق در سال آینده به جان نیروهای منابع طبیعی، محیط زیست و علاقمندان به طبیعت افتاده است و پیش بینی وقوع آن نیز وجود دارد.

با این وجود، آنچه که مهم است آموختن درس عبرت از تجربه داغ امسال و سال های گذشته برای مدیریت هر چه بهتر عرصه های طبیعی کشور برای سال آینده و سال های پس از آن است.

اما عبرت گیری مسئولان و حتی مردم از این تجربه به شنیدن نظرات کارشناسان و دلسوزان با تجربه نیاز دارد تا بجای درمان مسکنی، به فکر درمان ریشه ای آن، که همان پیشگیری از وقوع اتفاق است، بیفتیم و روش و مسیر اشتباه را اصلاح کنیم.

 

 آموزش عمومی باید در اولویت قرار گیرد

در همین باره، سرهنگ موسی الرضا حیاتی، فرمانده یگان حفاظت اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری خراسان شمالی در گفت و گو با خبرنگار عصر اترک اظهار کرد: در سال جاری در عرصه های طبیعی استان ( مرتعی و جنگلی) بیش از 100 فقره آتش سوزی در مساحتی بیش از 450 هکتار رخ داد که این آتش سوزی ها خسارت های مالی هنگفتی را بر تن طبیعت استان بر جای گذاشت.

سرهنگ حیاتی با اشاره به اینکه این آتش سوزی ها با همیاری و همراهی طبیعت دوستان و مردم مهار شدند، گفت: با این وجود، آنچه که مورد غفلت قرار گرفته است استفاده از ظرفیت مردم برای پیشگیری از وقوع آتش سوزی ها در عرصه های طبیعی است.

وی گفت: باید علاقمندان به طبیعت که تعداد آنها نیز کم نیستند را شناسایی کنیم و به آنان آموزش دهیم و حتی امکانات و تجهیزات در اختیار آنها قرار دهیم تا آنها بسیار پر توان در امدادرسانی ها همراه نیروهای منابع طبیعی و محیط زیست باشند.

وی همچنین تصریح کرد: با ارائه آموزش ها به این طبیعت دوستان، می توانیم از توان آنها به عنوان نیروهای ناظر در طبیعت بهره برداری کنیم تا سطح وقوع آتش سوزی ها را بکاهیم و این در حالی است که هنوز روی توان آنها حسابی باز نشده است.

فرمانده یگان حفاظت اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری خراسان شمالی به سمن ها نیز اشاره کرد و گفت: درصورتیکه این گروهای مردم نهاد با اختصاص اعتبارات، حمایت مالی شوند، آنان نیروهای پر توان آموزشی برای آگاه سازی مردم خواهند بود و این در حالی است که هنوز از توان آنها بهره برداری نشده است.

سرهنگ حیاتی خاطر نشان کرد: با این وجود، تا به کنون فقط توانسته ایم از توان کوهنوردان و برخی از جوامع محلی استان در مهار و خاموش کردن آتش سوزی های عرصه های طبیعی در استان استفاده کنیم.

 

یگان حفاظت منابع طبیعی همچنان بدون چارت اداری

با این وجود، سرهنگ حیاتی، فرمانده یگان حفاظت اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری خراسان شمالی اذعان کرد: وقوع آتش سوزی ها در عرصه های طبیعی آنطور که انتظار می رفت حساسیت مسئولان ذی ربط را برنینگیخت.

سرهنگ حیاتی تاکید کرد: برای پیشگیری، مهار و مدیریت این اتفاق نیازمند ستاد بحرانی منسجم و وظیفه مند هستیم که بتواند هماهنگی های بین دستگاهی در هنگام وقوع این بلا را انجام دهد.

افزون بر این، وی عنوان کرد: واحد یگان حفاظت منابع طبیعی کشور هنوز فاقد چارت اداری است و برای حفاظت از عرصه های طبیعی هنوز از نیروهای شرکتی استفاده می شود درحالیکه نیروهای این یگان باید رسمی و طبق تعداد استاندارد تعریف شده، باشند.

وی افزود: در عین حال، حق ماموریت و حق اضافه کاری همین نیروها که در شرایط سخت کار می کنند نیز پرداخت نمی شوند و این وضعیت انگیزه لازم در حفاظت از عرصه های طبیعی را تحت تاثیر قرار می دهد.

فرمانده یگان حفاظت اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری خراسان شمالی تصریح کرد: این موضوع، گویای بی توجهی تصمیم گیران بر حفاظت از عرصه های طبیعی است.

وی خاطر نشان کرد: درصورتیکه بی توجهی به رفع این مشکلات ادامه داشته باشد در سال های پیشرو همچنان شاهد وقوع آتش سوزی ها در عرصه های طبیعی کشور و استان خواهیم بود.

افزون بر این، سرهنگ حیاتی بر لزوم تامین پهباد، مانیتورینگ دوربین های به روز برای رصد و پایش عرصه های طبیعی، شناسایی و برخورد با متخلفان همچنین وجود بالگرد برای انتقال تجهیزات و نیروها به محل آتش سوزی ها تاکید کرد.

 

 

 لزوم تبادل آموزش میان منابع طبیعی و کوهنوردان

مهدی مودتی، مسئول هیات گروه های کوهنوردی خراسان شمالی در گفت و گو با خبرنگار عصر اترک درباره همکاری و امدادرسانی های کوهنوردان در مهار آتش سوزی های عرصه های طبیعی استان اظهار کرد: در استان خراسان شمالی علاوه بر اینکه حدود 14 باشگاه کوهنوردی دارای مجوز هستند همچنین تعدادی شرکت طبیعت گردی نیز فعالیت دارند که اعضای این گروه ها همواره در مهار آتش سوزی های عرصه های طبیعی استان همکاری و همیاری داشته اند.

مودتی گفت: هرگاه که آتشی در عرصه های طبیعی استان رخ داده است از سوی ادارات کل مناطبع طبیعی و محیط زیست استان با سرپرستان این گروه ها تماس گرفته شده تا اعضای این گروه ها در مهار آتش امدادرسانی کنند.

وی تصریح کرد: همواره اعضای این گروه ها نیز به صورت قلبی و به دلیل علاقه به طبیعت و حفظ آن پای کار آمده اند بدون اینکه تفاهم نامه ای میان این ادارات کل با این گروه های کوهنوردی و گردشگری منعقد شده باشد.

وی در ادامه عنوان کرد: با این وجود، تمامی نیروهایی که برای مهار آتش به محل حادثه حاضر می شوند هیچ ابزار به روز و اثرگذاری را برای مهار آتش دارا نیستند به جز اینکه از بیل و آتش کوب استفاده کنند.

مودتی خاطر نشان کرد: نکته قابل تامل آن است که حتی نیروهای ادارات منابع طبیعی و محیط زیست آمادگی جسمانی لازم را نیز برای انجام عملیات مهار آتش برخوردار نیستند.

علاوه بر آن، وی اذعان کرد: تا به کنون کوهنوردان استان نیز برای مهار آتش عرصه های طبیعی هیچ آموزشی را ندیده اند و هر آنچه که انجام می شود از روی تجربه است.

وی یادآور شد: همانطور که جمعیت هلال احمر استان سرانجام به این نتیجه رسید تا برای همکاری های دو جانبه میان جمعیت هلال احمر با گروه های کوهنوردی در استان، ارائه آموزش های دو طرفه داشته باشند تا بازدهی اقدامات ارتقا پیدا کند، همینطور چنین تعامل دو طرفه ای نیز میان ادارات منابع طبیعی و محیط زیست با گروه های کوهنوردی و گردشگری و حتی گروه های مردم نهاد ضروری است درحالیکه تا به کنون در این زمینه هیچ قدمی برداشته نشده است.

مسئول هیات گروه های کوهنوردی خراسان شمالی تصریح کرد: کوهنوردان برای همکاری های دو جانبه با هدف کمک برای حفظ طبیعت به دنبال آغوش باز هستند.

در عین حال، مودتی با تاکید بر این نکته که هرگاه آتش به جان طبیعت می افتد نیروها برای مهار و خاموش کردن آتش به محل حادثه اعزام می شوند، بیان کرد: آنچه که می تواند عرصه های طبیعی را از بلای آتش سوزی ها نجات دهد ارائه آموزش ها و فرهنگسازی در سطح جامعه است.

 

 اختصاص ردیف اعتباری برای اجرای برنامه های پیشگرانه

مژگان جمشیدی، کارشناس محیط زیست کشور در گفت و گو با عصر اترک نیز ریشه وقوع آتش سوزی ها در عرصه های طبیعی را در ناآگاهی های مردم دانست.

جمشیدی گفت: همانطور که علت وقوع بسیاری از آتش سوزی ها در عرصه های طبیعی کشور منشاء انسانی به صورت عمد و غیر عمد داشته است، این موضوع گویای آن است که مردم با نحوه رفتار در طبیعت آشنا نیستند و هر ساله با اتفاق بلای خانمانسوز وقوع آتش در طبیعت مواجه هستیم و سال به سال هم تعداد وقوع آنها بیشتر می شود.

وی تصریح کرد: با این وجود، هنوز برای مهار و مدیریت پیشگیری از این اتفاق هیچ برنامه منسجمی در دستور کار نیست.

وی با طرح این سوال که آیا برای آموزش نیروها و آموزش مردم برای حفظ و نگهداری از عرصه های طبیعی کشور بودجه ای اختصاص یافته است؟ تاکید کرد: هنوز در زمینه ارائه آموزش ها با بی توجهی مسئولان ذی ربط مواجه هستیم.

افزون بر این، جمشیدی عنوان کرد: هرگاه که آتشی بر جان عرصه های طبیعی دیگر کشورها افتاده است امکانات نیروی انسانی، شبکه پایش ماهواره ای، امداد هوایی و امکانات آتش نشانان و نیروهای اطفاء حریق را پای کار آورده اند و این در حالی است که در کشور هیچ یک از این امکانات در اختیار قرار نگرفته اند و تمامی نیروهای محیط زیست، منابع طبیعی، مردم و علاقمندان به طبیعت با دستان خالی برای مهار آتش اقدام می کنند.

وی خاطر نشان کرد: هرگاه آتش سوزی ها همچنین تخریب و تصرف در عرصه های طبیعی کشور رخ داده اند به دنبال آن اعتبارات میلیاردی را تزریق کرده اند تا صرف جبران خسارت های ناشی از وقوع سیلاب و ریزگردها همچنین انجام عملیات های آبخیزداری بکنند.

وی افزود: این در حالی است که این اعتبارات باید صرف پیشگیری که همان حفظ و نگهداری از عرصه های طبیعی است، بشود و در اولویت نخست تصمیم گیران قرار بگیرد.

کارشناس محیط زیست کشور در ادامه با ابراز تاسف از اینکه عرصه های طبیعی کشور گرفتار ضعف مدیریتی و ضعف دانش مسئولان ذی ربط شده است و هیچ امیدی نیز بر اصلاح آن نیست، تصریح کرد: پیشنهاد ادغام نهادهای محیط زیست و منابع طبیعی با یکدیگر و تشکیل یک وزارتخانه مستقل حاصل از ادغام آنها نمی تواند دردی را دوا کند و دست آوردی داشته باشد.

وی گفت: عرصه های طبیعی کشور به مدیریتی تخصصی نیاز دارد تا تصمیمات کارشناسانه اتخاذ شوند و اجرای برنامه های پیشگیرانه برای حفاظت از عرصه های طبیعت در اولیویت قرار گیرند.

وی آموزش نیروها همچنین آموزش جامعه برای آشنایی با نحوه رفتار صحیح با طبیعت، مراقبت از عرصه های طبیعی و بهبود وضعیت پوشش گیاهی این عرصه ها در کشور را اولویت اصلی دانست و تاکید کرد: مسیر اقدامات باید از اول به آخر باشد و نه از آخر به اول.

جمشیدی افزود: این در حالی است که در حال حاضر درمان بجای پیشگیری در اولویت اجرا قرار گرفته است.

 

 

مفاد قانونی مربوط به حفاظت از عرصه های طبیعی باید اصلاح شوند

یک کارشناس اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری خراسان شمالی نیز در گفت و گو با عصر اترک به بندهای سه ماده قانونی 45، 46 و 47 درباره عرصه های منابع طبیعی کشور اشاره کرد و گفت: اصلاحات در بسیاری از این مواد قانونی انجام شده درحالیکه در مورد موضوع آتش سوزی ها هیچ اصلاحات قانونی در این سه ماده قانونی انجام نشده است.

این کارشناس اظهار کرد: در این مواد قانونی در مورد وقوع آتش سوزی از کلمه " عمدی " استفاده شده است درحالیکه 90 درصد از آتش سوزی ها در مراتع و جنگل های کشور با عامل انسانی و به صورت سهوی اتفاق افتاده اند و نه عمدی.

وی همچنین افزود: در عین حال، مجازات تعیین شده در این مواد قانونی نیز برای آتش سوزی های عمدی تعریف شده اند و نه سهوی.

وی خاطر نشان کرد: هنگامیکه عامل انسانی در وقوع آتش سوزی ها شناسایی شوند، مراجع قضایی به این قوانین رجوع می کنند و نمی توانند مجازاتی را برای عامل انسانی تعیین کنند.

افزون بر این، وی عنوان کرد: در ماده 47 قانون تعریف شده است درصورتیکه عامل انسانی عمدا جنگل را آتش بزند مشمول مجازات می شود درحالیکه جنگل و مرتع هر یک تعاریف متفاوت و مستقلی دارند.

وی افزود: این بند قانونی نمی تواند به کل عرصه طبیعی تعمیم داده شود بنابراین باید در این بند قانونی باید کلمه جنگل و مرتع اصلاح شود و بجای آن از عبارت عرصه طبیعی استفاده شود.

این کارشناس اذعان کرد: این دغدغه بارها و بارها به سازمان منابع طبیعی کشور انعکاس یافته است، با این وجود، مجلس باید نسبت به اصلاح این قوانین اقدام کند.

وی تصریح کرد: البته ذی نفعانی اصلاحات این مواد قانونی را مانع زمین خواری خود می دانند، شاید مانع اصلی این اصلاحات قانونی هستند.

وی در ادامه درباره نحوه رسیدگی دستگاه قضا به پرونده های مربوط به وقوع آتش سوزی ها در عرصه های طبیعی استان نیز بیان کرد: برای بررسی این پرونده ها باید شاهد یا شاهدانی معرفی شوند تا جرم متهم ثابت شود و این در حالی است که در بسیاری از پرونده ها شاهدی برای معرفی نداریم که شهادت دهد متهم تخلف را انجام داده است یا خیر!.

این کارشناس افزود: متهم بر اساس شواهد موجود در طبیعت شناسایی و به دستگاه قضایی معرفی می شود.

وی گفت: بنابراین استفاده از تکنولوژی های به روز از جمله پهبادها، نصب دوربین های مدار بسته در محل دکل های رادیویی و بی سیمی در مناطق مستعد آتش سوزی ها می توانند در زمینه رصد و پایش عرصه های طبیعی همچنین شناسایی متخلفان بسیار کمک کننده باشند.

این کارشناس همچنین بر اهمیت تشکیل بانک اطلاعاتی قوی از وضعیت عرصه های طبیعی کشور نیز تاکید کرد و افزود: با وجود چنین بانک اطلاعاتی می توان از سطح، وسعت و تعداد آتش سوزی در عرصه های طبیعی کشور در راستای کاهش این اتفاق آگاه بود و به موقع اقدام کرد.

انتهای پیام/

https://www.dana.ir/1673269
ارسال نظر
نظرات