شبکه های اجتماعی
ما را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید
سلام کانال تلگرام
اینستاگرام
گروه: استان خراسان جنوبی
ساعت: 10:41 منتشر شده در مورخ: 1399/12/01 شناسه خبر: 1709555
گزارشی از حال ناخوش یکی از مشهورترین برندهای فرش دنیا؛

بی‌توجهی دولت به مشکلات بافندگان فرش/ طرح‌های بدون‌اجرا و سودی که به جیب دلال می‌رود

بی‌توجهی دولت به مشکلات بافندگان فرش/ طرح‌های بدون‌اجرا و سودی که به جیب دلال می‌رود
یکی از مشهورترین برندهای فرش دنیا، مختص خراسان‌جنوبی است که در سایه بی‌توجهی مسئولان به هنرمندان این عرصه و کاهش صادرات حال و روز خوشی ندارد.

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ یه نقل از خاورستان، هنر فرش دستباف یکی از قدیمی و اصیل‌ترین هنر دست مردمان خراسان‌جنوبی بوده و هست. فرش منطقه درخش، قهستان و مود بیرجند از دیرباز آوازه جهانی دارد و اغلب فرش تولیدی استان به نام این مناطق شناخته می‌شود.

هنر فرش دستباف اگرچه در حال حاضر توسط هنرمندان کهنه کار استان در حال بافت است و به فراموشی سپرده نشده اما با توجه به مشکلاتی که سر راه هنرمندان فرش دستباف وجود دارد و بی‌توجهی مسئولان برای رفع مشکلات بافندگان فرش، حال و روز این هنر قدیمی و هنرمندانش خوب نیست و بافندگان فرش مشکلات خود را نیز به تار و پود فرش گره زده و اندوهشان از بی‌توجهی مسئولان را در لابلای رج‌های فرش دفن می‌کنند.

بافندگان فرش و مشکلاتی که دامن گیرشان شده
 
کار بافت فرش برای بافنده مشکلات جسمی جبران ناپذیری دارد و مشکلات پیش پای بافنده از جمله افزایش قیمت مواد اولیه، واسطه‌گری در بازار فرش، قیمت پایین خرید، مدت زمان طولانی بافت، مدت زمان طولانی دریافت دستمزد ناشی از بافت فرش، حذف سهم بیمه تامین اجتماعی توسط دولت و … بر مشکلات جسمی بافنده‌های فرش افزوده است.
 
بافنده فرش وقتی مشغول به کار است دست، چشم، کمر و پا از جمله اعضایی است که همیشه درگیر بوده و به مرور زمان به دلیل ظرافت بافت فرش بینایی چشم بافنده فرش بیش از سایر اعضای بدن تحت تاثیر قرار گرفته و کارایی‌اش کم می‌شود. مشکلات بینایی، دیسک کمر، درد دست، پا و نحیف شدن انگشتان دست از جمله مشکلات جسمی است که بافنده فرش با آن مواجه است.
 
علی‌رغم تمامی مشکلات جسمی که بافت فرش برای بافنده دارد اما بازهم مردمان خراسان‌جنوبی به این هنر اصیل عشق ورزیده و با علاقه مشغول به کار بافت فرش هستند. می‌طلبد مسئولان نیز برای حل مشکلات بافندگان فرش اقدام کنند.
 
 
درآمدها نسبت به زحمتی که کشیده می‌شود، پایین است
 
باقری یکی از بافندگان فرش خراسان جنوبی در گفت‌وگو با خبرنگار خاورستان، گفت: هنر قالی‌بافی علی‌رغم این‌که کار دست و هنر ظریفی است اما درآمدش نسبت به زحمتی که برای بافت فرش متحمل می‌شویم بسیار پایین است.
 
وی افزود: معمولا درآمد حاصل از فروش فرش بلافاصله به دست بافنده نمی‌رسد و چند هفته تا چند ماه باید منتظر دریافت پول فرش باشیم.
 
این بافنده فرش به افزایش قیمت مواد اولیه اشاره کرد و گفت: در حال حاضر که به دلیل شیوع ویروس کرونا صادرات کاهش داشته و بازار فرش خوب نیست، برای بافنده نیز به صرفه نیست هزینه مواد اولیه را به صورت نقد پرداخت کند و پس از اتمام فرش اگر مشتری برای فرش داشته باشد هزینه دسترنجش را پس از چند ماه دریافت کند.
 
باقری عنوان کرد: اگر مواد اولیه نامرغوب به قیمت پایین‌تر تهیه کنیم در پایان اتمام فرش به دلیل نداشتن کیفیت لازم، به قیمت پایینی خریداری می‌شود. مدت زمانی که برای بافت فرش با مواد اولیه خوب و مواد اولیه نامرغوب صرف می‌شود برابر است و این راهکار استفاده از مواد اولیه نامرغوب خوب نیست چراکه بازار فروش محصولمان را به دست خود فقط برای تهیه مواد اولیه با قیمت مناسب‌تر از دست می‌دهیم.
 
واسطه‌هایی که حداقل اطلاعات در مورد فرش را ندارند
 
وی به بیمه قالی‌بافان اشاره کرد و گفت: چند سالی می‌شود دولت سهم خودش را در پرداخت بیمه تامین اجتماعی حذف کرده و تمام حق بیمه را بافنده باید پرداخت کند که این اقدام به نفع بافنده نیست. چراکه بافنده فرش درآمد ماهانه ندارد که بتواند هر ماه مبلغ قابل توجهی برای بیمه را پرداخت کند.
 
این بافنده فرش از وجود واسطه در بازار فرش گلایه کرد و گفت: واسطه در بحث خرید فرش دستباف معضلی است که برای حمایت از بافندگان هیچ توجهی به حذف آن نشده است. معمولا واسطه‌ها افرادی هستند که حداقل اطلاعات از نحوه بافت فرش، زحمتی که بافنده متحمل می‌شود، مواد اولیه‌ای که تهیه می‌کند، قیمت‌گذاری فرش و … ندارد و فقط صرف این‌که سرمایه‌ای داشته، وارد بازار فرش شده و ادعای خرید و فرش می‌کنند. قیمت گذاری بسیار پایین، خرید فرش به مدت، دادن چک‌های چند ماهه به بافنده و در نهایت فروش چند برابری فرش به خریدار واقعی از جمله کارهایی است که واسطه گران عرصه فرش انجام داده و بدون تحمل هیچ زحمتی فرش بافته شده را به قیمت بالا به فروش می‌رسانند و درآمدی که باید به جیب بافنده فرش برود به جیب واسطه می‌رود.
 
بافنده فرش از حمایت‌ها محروم است
 
باقری از نبود نظارت و بازار فروش ثابت فرش نیز گلایه کرد و افزود: اگر بازار فروش ثابتی برای فرش دستباف وجود داشته باشد و نظارتی بر فروش فرش دستباف باشد مقداری از مشکلات بافندگان حل می‌شود.
 
وی اظهار کرد: بافنده فرش از بسیاری از حمایت‌ها محروم است و تنها موضوع حمایتی که در مورد ما بافندگان فرش وجود داشت بیمه بود که در این خصوص نیز چند سالی می‌شود سهم پرداخت بیمه توسط دولت حذف شده است.
 
این بافنده فرش به بی‌توجهی مسئولان کشوری به بحث بیمه، بازار فروش ثابت، حذف واسطه‌ها و … در مورد فرش دستباف اشاره کرد و گفت: حداقل نمایندگان مجلس شورای اسلامی می‌توانند اقدامی برای در نظر گرفتن سهم بیمه از بودجه داشته باشند اما تاکنون اقدامی در این خصوص دیده نشده است.
 
باقری، قشر قالی‌باف را محروم دانست و گفت: معمولا کارمندان، کارگران، اصناف و … از هر قشری که باشند دارای حمایت‌هایی هستند اما قالی‌بافی شغلی است که هیچ حمایتی ندارد و کسی هم به فکر نیست.
 
دارهایی که از سر اجبار سرپا است
 
وی خاطرنشان کرد: در حال حاضر به دلیل بی‌توجهی‌هایی که به هنر فرش دستباف شده اغلب مردم در مناطق روستایی نیز بافت فرش را از سر اجبار انجام داده و درصد زیادی از دارهای قالی بافی تعطیل است.
 
این بافنده فرش گفت: زمانی در هر خانه روستایی حداقل یک دارقالی سرپا بود و در فصل تابستان که اوقات فراغت دانش‌آموزان بود صدای نقشه خوانی استاد قالی باف و پاسخ دادن شاگردان به گوش می‌رسید اما چند سالی می‌شود نه اثری از دار قالی مانده و نه صدای نقشه خوانی و شانه‌کوبی قالی باف.
 
اغلب بافندگان فرش مشکلات مشترکی داشته و خواستار توجه مسئولان به بحث بیمه، بازار فروش ثابت، تامین مواد اولیه مرغوب به قیمت مناسب و حذف واسطه‌ها هستند.
 
 
یکی از مشاغلی که معاونت اشتغال و خودکفایی کمیته امداد امام خمینی(ره) به آن توجه داشته و از آن حمایت می‌کند، فرش دستبافت است. حمایت از بافندگان تحت حمایت امداد، فروش فرش مددجویان به قیمت مناسب در بازار ثابت، حذف واسطه و تحویل درآمد حاصل از فروش فرش به صورت کامل در مدت زمان کوتاه از جمله اقداماتی است که باعث دلگرمی بافندگان فرش شده است.
 
فعالیت بیش از دو هزار کارگاه قالی بافی
 
سید رضا حسینی معاون اشتغال و خودکفایی کمیته امداد امام خمینی(ره) خراسان جنوبی در این خصوص در گفت‌وگو با خاورستان، اظهار کرد: در حال حاضر در خراسان‌جنوبی دو هزار و ۵۲ کارگاه بافت فرش داریم که سه هزار و ۱۰۰ بافنده مشغول به فعالیت هستند.
 
وی افزود: از طرح‌های اشتغال اجرا شده در سال جاری ۹۲ طرح در حوزه فرش و گلیم بوده و هفت راهبر شغلی در رابطه با تولید فرش با مددجویان کمیته امداد استان همکاری دارند.
 
معاون اشتغال و خودکفایی کمیته امداد امام خمینی(ره) خراسان جنوبی بیان کرد: فرش‌‌ها بافته شده در استان در نقوش نائین، خشتی، ریزه‌ماهی، لچک‌ترنج و بته‌جقه است که برای فروش به تهران ارسال می‌شود.
 
حسینی عنوان کرد: در مرکز کشور قیمت‌گذاری فرش مددجویان توسط کارشناسان انجام می‌شود و با اعلام قیمت کارشناسی به مددجو در صورت رضایت فرش به فروش می‌رسد.
 
۱۸ میلیارد ریال درآمد فروش فرش‌ها به مددجویان امداد رسید
 
وی اظهار کرد: در ۱۰ ماهه امسال یک هزار و ۱۷۳ متر مربع فرش توسط مددجویان کمیته امداد خراسان جنوبی تولید شده است.
 
معاون اشتغال و خودکفایی کمیته امداد امام خمینی(ره) خراسان جنوبی گفت: ارزش ریالی این فرش‌ها بیش از ۱۸ میلیارد ریال بوده که به دست مددجویان رسیده است.
 
 
اوضاع صادرات فرش دستباف مطلوب نیست
 
محمدحسن کامیابی‌مسک رئیس اتحادیه فرش دستبافت خراسان جنوبی در گفت‌وگو با خبرنگار خاورستان، اظهار کرد: در حال حاضر صادرات فرش دستبافت خوب نیست و این مسئله تنها مربوط به فرش نیست بلکه در تمام کالاهایی که جنبه صادارت دارد شاهد اوضاع خوبی نیستیم.
 
وی افزود: فرش دستبافت کالایی است که جزو اولویت‌های خرید مردم نیست و در تمام دنیا فرش دستبافت به عنوان کالای لوکس محسوب می‌شود.
 
رئیس اتحادیه فرش دستبافت خراسان‌جنوبی بیان کرد: تحریم‌ و کرونا مسائلی است که باعث کاهش صادرات شده به نحوی که صادرات ما طی حداقل ۴۰ سال اخیر هیچ وقت این‌گونه نبوده و این وضعیتی که در حال حاضر در بحث صادرات به وجود آمده بدترین حالت است.
 
کامیابی بیان کرد: عدد و رقم صادرات به حدی پایین است که اصلا قابل ذکر نیست.
 
وی با بیان این‌که فرش دستبافت به مقدار کمی در بازار داخلی فروش دارد، اظهار کرد: این گونه فرش‌ها نیز فرش‌های خاصی است که مورد پسند بازار داخل است. برای نمونه جفت فرش 6 و 9 متری که بیشتر مورد استفاده داخل بوده مقداری قیمت آن از نظر ریالی افزایش داشته اما اگر ارزش را به دلار حساب کنیم افزایش نداشته است.
 
رئیس اتحادیه فرش دستبافت خراسان‌جنوبی عنوان کرد: عمده فرش دستبافت خراسان‌جنوبی صادراتی است.
 
افزایش قیمت مواد اولیه و حذف سهم بیمه انگیزه بافندگان را کاهش داده است
 
کامیابی در مورد تامین مواد اولیه، اظهار کرد: قیمت مواد اولیه خوب، افزایش داشته و حذف سهم بیمه پرداختی توسط تامین اجتماعی نیز یکی دیگر از مشکلاتی است که دامن‌گیر بافندگان فرش شده؛ تمام این مسائل باعث کاهش انگیزه بافندگان برای کار شده است.
 
وی گفت: در خراسان‌جنوبی که به دلیل خشکسالی کار کشاورزی و دامداری کاهش داشته و صنعت در این استان پا نگرفته، به دلیل این‌که شغل دیگری در استان نیست بسیاری از مردم برای تامین معیشت خود به سمت بافندگی فرش روی آورده‌اند و تولید فرش در استان ما کاهش نداشته است اما درآمد بافنده از فرش دستبافت کفاف هزینه‌های زندگی را نمی‌دهد و مردم به دلیل این‌که شغل دیگری نیست مجبور به کار قالی بافی هستند.
 
حذف بیمه و مشکلات بافندگان فرش
 

رئیس اتحادیه فرش دستباف خراسان‌جنوبی در مورد بیمه تامین اجتماعی برای بافندگان فرش، بیان کرد: طبق قانون ۷ درصد حداقل حقوق را بافنده و ۲۰ درصد را دولت باید پرداخت کند. اما چند سالی می‌شود که دولت سهم بیمه پرداختی را حذف کرده و بیمه شده‌های جدید باید تمام ۲۷ درصد را خودشان پرداخت کنند که این مبلغ برای بافندگان فرش که درآمد ثابتی ندارند زیاد است.

کامیابی ادامه داد: دولت باید در بودجه سالانه سهم بیمه را در نظر بگیرد. اما دولت این بودجه را در نظر نگرفته و مجلس نیز این بودجه را مصوب نمی‌کند در حالی‌که اگر دولت این بودجه را در نظر نگیرد مجلس می‌تواند بودجه‌ای برای سهم بیمه شده‌های تامین اجتماعی از درآمدهای دولت در نظر گرفته و تصویب کند اما مجلس و دولت هیچ کدام این اقدام را انجام نمی‌دهند.

وی ادامه داد: دولت اعتباراتی دارد که جاهای نابه‌جا هزینه می‌شود و اعتبارات زیادی را دارد که جابه‌جا می‌کند اما وضعیت مالی دولت خوب نیست و از کارهای دیگری که انجام می‌دهند پولی اضافه نمی‌آید که برای بیمه بافندگان فرش در نظر گرفته شود.

 
رئیس اتحادیه فرش دستبافت خراسان‌جنوبی خاطرنشان کرد: برای رفع مشکل بیمه بافندگان فرش با نمایندگان سابق مجلس شورای اسلامی استان صحبت کردیم و در این خصوص مکاتباتی توسط نمایندگان انجام شد اما به نتیجه‌ای نرسید.
 
کامیابی عنوان کرد: مسئولان مربوطه از استانداری گرفته تا صنعت، معدن و تجارت خراسان جنوبی پیگیر رفع مشکلات بافندگان فرش به ویژه بیمه هستند اما مشکل مربوط به کشور است و تاکنون تمام تلاش‌هایی که برای رفع مشکلات بافندگان فرش انجام شده نتیجه‌ای نداشته است.
 
مصوبه جلسه اجرایی نشد
 
وی خاطرنشان کرد: طی دو سال گذشته مسئولان استان در تهران با مسئول مرکز ملی فرش ایران دیدار داشته و در آن جلسه مقرر شد ۲۰ هزار نفر از بافندگان فرش استان بیمه شوند و مسئول مرکز ملی فرش نیز موظف به انجام بیمه شد اما یک نفر در این خصوص بیمه نشده است.
 
 
افزایش تولید فرش
 
رئیس اتحادیه فرش دستبافت خراسان‌جنوبی از افزایش تولید فرش در استان خبر داد و گفت: بافندگان فرش استان از بین جوانان و افراد میانسال هستند. در مناطق روستایی استان به دلیل نبودن منبع درآمد، جوانان مشغول به بافت فرش هستند.
 
کامیابی به رشته مدیریت فرش در هنرستان‌ها و دانشگاه اشاره کرد و افزود: این رشته در برخی از هنرستان‌های استان تدریس می‌شود. در دانشگاه‌ها نیز ابتدا رشته مدیریت فرش در دانشگاه آزاد اسلامی تدریس می‌شد و در حال حاضر در دانشگاه بیرجند رشته فرش تا مقطع کارشناسی‌ارشد تدریس می‌شود.
 
وی بیان کرد: تعداد محدودی از فارغ‌التحصیلان رشته فرش در کار فرش فعالیت دارند و در مجموع رشته مدیریت فرش در بحث بافت فرش تاثیری نداشته است.
 
ثبت سه برند جهانی و ملی فرش خراسان‌جنوبی/ تولید ۱۴۰هزار مترمربع طی ۹ ماه
 

رئیس اتحادیه فرش دستبافت خراسان‌جنوبی از ثبت سه برند جهانی و ملی فرش خراسان‌جنوبی خبر داد و گفت: برند فرش "قهستان" و "مود بیرجند" ثبت جهانی شده است و برند فرش "درخش" ثبت ملی شده که کارهای این برند برای ثبت جهانی در حال انجام است.

کامیابی گفت: در ۹ ماهه اول سال جاری حدود ۱۴۰ هزار مترمربع در استان تولید شده که ارزش آن بیش از ۱۵۰ میلیارد تومان است.

وی بیان کرد: عمده نقش فرش‌های تولید شده در خراسان‌جنوبی شامل ریزه‌ماهی، خشتی، نائین و ایلیاتی است و این فرش‌ها در اندازه‌ و رنگ‌های مختلف متناسب با سلیقه بازار جهانی تولید می‌شود.

رئیس اتحادیه فرش دستبافت خراسان‌جنوبی به بافت تابلو فرش نیز اشاره کرد و افزود: بیشتر جوانان به سمت بافت تابلو فرش رفته‌اند.
 
کامیابی ادامه داد: در حال حاضر بافت تابلو فرش به لحاظ قیمتی ارجحیتی نسبت به بافت فرش دستبافت ندارد. در گذشته قیمت تابلو فرش از فرش دستبافت بیشتر بود اما اکنون این گونه نیست و گاهی اوقات قیمت تابلو فرش پایین‌تر از فرش دستباف است.
 
 
طرح‌هایی که اجرایی نشد

وی به چهار طرح زیربنایی که حدود ۱۳ سال قبل ارائه داده و اجرایی نشده اشاره کرد و افزود: این طرح‌ها اگر اجرایی می‌شد درآمدبافندگان فرش چند برابر شده و شاهد وضعیت فعلی در بحث فرش نبودیم.

رئیس اتحادیه فرش دستبافت خراسان‌جنوبی بیان کرد: این طرح‌ها علی‌رغم این‌که توسط صنعت، معدن و تجارت و استانداری و مرکز ملی فرش ایران تصویب شد اما اعتباری برای اجرای طرح‌ها تخصیص پیدا نکرده است و این در حالی است که برخی اوقات اعتبارات به برخی از طرح‌هایی که مورد تایید اتحادیه فرش استان نیست و تنها به دلیل داشتن پشتوانه و آشنا به برخی افراد با مبالغ میلیاردی پرداخت شده است.

کامیابی خاطرنشان کرد: مشکل فرش مربوط به دولت خاصی نیست و در تمام دولت‌ها مشکلات وجود دارد.

وی در مورد قیمت فرش در استان، اظهار کرد: قیمت‌ها متفاوت است و بستگی به کیفیت، متراژ، مواد اولیه استفاده شده، نوع بافت و ... دارد. حداقل قیمت هر متر مربع فرش دستبافت ۸۰۰ هزار تومان و حداکثر چهار میلیون تومان است.

رئیس اتحادیه فرش دستبافت خراسان‌جنوبی در مورد بازار بورس و تاثیر آن روی قیمت فرش، عنوان کرد: بازار بورس هیچ تاثیری روی قیمت فرش نداشته است چراکه که فروش فرش به سمت بورس و فروش اینترنتی نرفته است.

 
اعتبار برای اجرای طرح نیست
 

کامیابی با بیان این‌که فروش فرش به صورت سنتی انجام می‌شود، افزود: فروشگاه اینترنتی فروش فرش یکی از طرح‌هایی بود که ۱۳ سال قبل ارائه شد و به دلیل نبود اعتبار اجرایی نشد. اخیرا همین طرح برای دریافت تسهیلات به صندوق کارآفرینی امید استان معرفی شده و دیداری با مدیر صندوق جهت اقدامات اولیه دریافت تسهیلات داشتم اما مدیر صندوق کارآفرینی امید باز هم از نبود اعتبار برای اجرای شدن این طرح خبر داده است.

وی بازار فرش ایران را وابسته به خارج دانست و تصریح کرد: زمانی که صادرات فرش انجام می‌شد حدود دو سوم فرش تولیدی ایران صادر می‌شد و حدود یک سوم مورد استفاده داخلی بود.

رئیس اتحادیه فرش دستبافت خراسان‌جنوبی اظهار کرد: حدود ۷۵ درصد فرش ایران صادر می‌شود و اگر تحریم‌ها برداشته شود و روابط بازرگانی با کشورهای خارجی بهتر شود قطعا اثرات زیادی در بازار فرش را شاهد خواهیم بود.

 
رکود در بازار فرش
 
کامیابی با بیان این‌که در حال حاضر شاهد رکود در بازار فرش هستیم، گفت: قبل از کاهش صادرات، فرش ایران و خراسان‌جنوبی به آمریکا، آلمان، امارات، ایتالیا و سایر کشورهای اروپایی صادر می‌شد.
 
وی افزود: کشور ایتالیا و کشورهای اروپایی به طور خاص خواستار فرش خراسان‌جنوبی به دلیل ظرافت، کیفیت، زیبایی، رنگبندی، هماهنگ بودن با سلیقه بازارهای خارج و قیمت مناسب بودند. فرش خراسان‌جنوبی یکی از برندهای مشهور دنیا است و همیشه بیشترین مشتری را داشته است.
 
رئیس اتحادیه فرش دستبافت خراسان جنوبی گفت: اگر تحریم‌ها رفع شود امید است بتوانیم مجدد بازارهای خودمان را احیا کنیم.
 
 
بنابراین گزارش؛ یکی از مشهورترین برندهای فرش دنیا، مختص خراسان‌جنوبی است که در سایه بی‌توجهی مسئولان به هنرمندان این عرصه و کاهش صادرات در حال فراموشی است. هنرمندانی که اگر به سرپنجه‌های هنرمندانه‌شان و رفع مشکلاتشان از جمله بیمه، تامین مواد اولیه مرغوب به قیمت مناسب و بازر فروش ثابت توجه نشوند، در آینده نه‌چندان دور مجبور به تعطیلی دار قالی‌بافی شده و برای همیشه با ضرب آهنگ صدای نقشه‌خوانی، تار و پود و شانه و چاقوی قالی‌بافی خداحافظی خواهند کرد.
 
انتهای پیام/
https://www.dana.ir/1709555
ارسال نظر
نظرات