نگاهی به آخرین شب پاییز؛

شبی که ماه و ستاره بیشتر میهمان زمینی هاست/ یلدا تحت تاثیر مدرنیته

شبی که ماه و ستاره بیشتر میهمان زمینی هاست/ یلدا تحت تاثیر مدرنیته
یلدا به عنوان طولانی ترین شب سال از اهمیت و جایگاه بالایی در بین زنجانی ها برخوردار است،صله رحم از مهمترین ویژگی های این شب در زنجانی هاست.
[

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ یلدا، به نقل از موج رسا،طولانی‌ترین شب سال یکی ‌از آداب به یادگار مانده از گذشتگان و پیشینیان، شب انار و آجیل و قصه و هندوانه، شب لحظات مهرورزی و شب تولد خورشید است.

, شبکه اطلاع رسانی راه دانا, موج رسا,

شب یلدا درازترین شب سال است، شبی که در آن صبح دیرتر آغاز و ماه و ستاره‌ دیرتر به خانه‌ می‌روند، شب یلدا در فرهنگ ایرانیان جایگاه ویژه‌ای دارد و در آن رسم و رسوماتی دارند که جالب و خواندنی است.

,

 استان زنجان یکی از استان‌های کشور است که در آن شب یلدا در میان مردم جایگاه ویژه‌ای دارد و مردم در این ایام کارهایی را انجام می‌دهند که برای دیگر هموطنان جالب است. خواندن فال حافظ، شاهنامه‌خوانی، نقل خاطرات، قصه‌گویی پدر و مادربزرگ‌ها، حضور در منزل بزرگان خانواده، خواندن دعاهای شکرانه‌ نعمت و سلامتی، تزیین سفره‌ مخصوص با انواع میوه‌ها و خشکبار، تهیه تنقلات و شیرینی‌جات، خوردن هندوانه و از همه مهمتر صله ارحام، از جمله رسوم و سنت‌های دیرینه مردم زنجان در شب یلدا محسوب می‌شود.

,

 عده‌ای بر این باورند که خوردن هندوانه در این شب، باعث جلوگیری از تاثیر سرما در زمستان و گرمازدگی در تابستان می‌شود که این کار در بیشتر نقاط کشورمان صورت می‌گیرد و مردم در این شب هندوانه می‌خورند. یکی از مهم‌ترین و زیباترین کارهایی که در شب یلدا انجام می‌گیرد صله رحم و دیدار از بزرگان است که هنوز از با وجود گذشت سال‌ها مردم و به ویژه کوچکترها تلاش می‌کنند به خوبی آنرا عملی کنند.

,

در جای جای استان زنجان مردم رسم دارند که در این شب به دیدار بزرگان قوم و فامیل رفته و در آنجا شب یلدا یا به قول زنجانی‌ها و آذری‌ها شب چله را سپری کنند.

,

, ,

در زنجان در شب یلدا کوچکترها و جوانترهای فامیل و یا فرزندان در خانه پدر و پدربزرگ جمع می‌شوند و این شب را به خوبی و خوشی می‌گذرانند.از جمله سنن زنجانی در این ایام رفتن به خانه نوعروسان فامیل است که در آن خانواده داماد با بستن خنچه‌های شیرینی، آجیل و میوه آن را به خانه عروس می‌برند که در اصطلاح به آن شبچره گفته می‌شود.

,

شبچره‌ زنجانی‌ها شامل انواع آجیل، شیرینی و میوه‌های فصل مانند انار، ازگیل و هندوانه همراه با هدایایی برای عروس، در بسته‌های آذین‌بندی شده به‌ نام خونچه است. البته این اقدام خانواده داماد در سال بعد و در نخستین شب یلدا توسط خانواده عروس مقابله به مثل می‌شود و این بار خانواده عروس برای دختر خود شبچره می‌برند.

,

خوردن آجیل به ویژه شکستن گردو، فندق و بادام نیز در کنار آجیل‌های امروزی و سنجد در سنن زنجانی‌ها از جایگاه ویژه‌ای برخوردار است. مردم زنجان در شب یلدا مقداری برف سفید را با شیره‌ انگور مخلوط کرده و آنرا می‌خورند که بسیار خوشمزه می‌شود.

,

همچنین زنجانی‌ها با خوراکی‌هایی چون ترب، شلغم، کلم و تنقلاتی مانند توت و انجیر خشک، کشمش، گردو و نخودچی در این شب از میهمانان خود پذیرایی می‌کنند.

,

خاگینه خرما یکی از غذاهای سنتی شهر زنجان برای شب یلداست. این غذای شیرین و خوشمزه جزو غذاهایی است که زنجانی‌ها سالی یکبار و فقط برای این شب درست می‌کنن. غذای پر انرژی و مقویه که اگه زنجانی‌ها دلیل قانع‌کننده‌ای برای پخت اون فقط برای یکبار در سال نداشته باشن، می‌شه همیشه یا اقلا تو ماه‌های سرد سال درست‌ش کرد.

,

در برخی نقاط استان زنجان نیز که هنوز به سبک قدیم برای گرم شدن از کرسی استفاده می‌شود و هنوز بخاری‌های مدرن بدون نیاز به لوله و غیره در آنجا جایگاهی ندارد، در شب یلدا و در استقبال از روزهای بلند رحمت و برکت در چهار گوشه‌ کرسی گردو و فندوق می‌شکنند به ‌این امید که ‌بر اطراف خود شادی و خنده حاکم شود. 

,

در کنار خوردن، زنجانی‌ها آداب دیگری نیز برای این شب دارند که طرح معما و چیستان از سوی بزرگترها و بازی‌های دسته جمعی نظیر گل یا پوچ، از سرگرمی‌هایی است که در شب یلدا، بزرگ و کوچک خانواده را به خود مشغول می‌کند تا در شب یلدای زنجان که معمولا هوا سرد و زیر صفر است کانون گرمی در خانواده‌ها تشکیل شود.

,

, ,

 البته شاید این سنن در برخی مناطق استان به دلیل گرفتاری‌ها و مشکلات اجرا نشود ولی هنوز هم خانواده‌هایی هستند که به این سنن پایبند بوده و اگر این سنن را اجرا نکنند دلگیر شده و آنرا خوش یومن نمی‌دانند .

,

امروز مدرنیته به کمک یلدا آمده است و سبک های جدیدی برای شب یلدا و ماندگاری آن انجام می شود.

,

در حال حاضر این رسم تبدیل به مانور تجمل‌گرایی شده که نمود و مصادیق آن در روزهای منتهی به شب یلدا به شدت در کوچه و خیابان‌های شهر زنجان دیده می‌شود.

,

در این میان چیزهای جدیدی نیز تبدیل به روال و عادت شده و هر سال با آب و تاب بیشتری نسبت به سال قبل در مراسم یلدای ایرانی‌ها جای خود را باز می‌کند که یکی از آنها مراسم بردن هدیه و مهمانی نخستین شب یلدای عروس و داماد جوان است که هزینه آن هر ساله بالاتر می‌رود.

,

یکی دیگر از نمودهای یلدا فروش تم های یلدایی است که به قیمت های گزاف در زنجان به فروش می رسد، فروشگاه هایی که این تم ها را عرضه می کنند، قیمت های متفاوتی را عرضه می کنند.//ن

,

انتهای پیام/

]

به اشتراک گذاری این مطلب!

ارسال دیدگاه