پیگیری وضعیت هوای اصفهان در کارگروه مخاطرات زیست محیطی استانداری/ انسان سالم محور توسعه پایدار است

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ به نقل از صدای سلامت؛ محیط زیست و هوایی که در آن نفس می کشیم از مهم ترین ملزومات یک زندگی سالم است. شاید به عقیده طیف زیادی از مردم، هوا بدیهی ترین امکان برای زندگی و حقّ مسلم همه انسان باشد؛ امّا خودمان بهتر می دانیم که این حقّ مسلم به دست تک تک ما دست خوش تغییرات شده و هر روز بیشتر از دیروز رو به سوی آلودگی های زیادی پیش می رود و کمتر روزی است که در اخبار مختلف حرفی از آلودگی هوا زده نشود.

این امر در استان های صنعتی به خصوص کلان شهرهایی مانند اصفهان که در این استان ها هستند بیشتر اتفاق می افتد.

گاهی آن قدر این آلودگی زیاد است که برای آن از عبارت بحران برای آن استفاده می شود. برای پیگیری بیشتر وضع هوای کلانشهر اصفهان و نقش مدیریت بحران در این زمینه به گفتگو با منصور شیشه فروش، مدیرکل مدیریت بحران استانداری اصفهان نشستیم.

* در ابتدا از ساختار و سازمان مدیریت بحران بگوئید. چه شد که این سازمان شکل گرفت؟

پس از زلزله دلخراش بم در سال 1382، مقام معظم رهبری پس از حضور در محل حادثه دستور تشکیل سازمانی با عنوان “سازمان مدیریت بحران” را صادر کردند و پس از آن با تصویب مجلس شورای اسلامی این سازمان تشکیل شد. اهداف این سازمان پیشگیری، آمادگی، مقابله و بازسازی در چرخه مدیریت بحران تعیین شد. رئیس شورای عالی این سازمان رئیس جمهور و قائم مقام آن وزیر کشور است. در استان ها هم استاندار و در شهرستان ها فرماندار رئیس شورای هماهنگی مدیریت بحران است. حتی در روستاها، دهیار به عنوان مسئول مدیریت بحران در نظر گرفته شده است.

بنابراین می بینید که ساختار مدیریت بحران از سطح مدیریت کلان کشور تا سطح روستاها پیش بینی و طراحی شده است. در هر استان اداره کل مدیریت بحران در استانداری نقش سیاست گذاری، هماهنگی، نظارت و پایش دستگاه های مختلف در مدیریت بحران را دارد ولی نقش اجرایی مستقیم ندارد. این اداره کل برنامه هایی که در چارچوب اجرایی کردن اهداف چهار مرحله مدیریت بحران تنظیم شده را به صورت ویژه دنبال می کند. چهار مرحله مدیریت بحران شامل همان پیش بینی، پیشگیری، مقابله و بازسازی است.

* چه تفاوتی بین سازمان مدیریت بحران و سازمان پدافند غیر عامل کشوری وجود دارد؟

حوزه عملکردی این دو سازمان دو موضوع متفاوت است. گرچه در مواردی، مأموریت ها و اهداف این دو در ارتباط با هم بوده و هم پوشانی دارد. سازمان مدیریت بحران وظیفه مدیریت حوادث و سوانح طبیعی را دارد امّا مدیریت حوادث و بحران ناشی از جنگ، تروریسم و تهاجم مختلف دشمن با سازمان پدافند غیرعامل است.

* آیا در مدیریت بحران روند تخصصی شدن و تقسیم کار صورت گرفته است؟

بله؛ در مدیریت بحران 14 کارگروه تخصصی پیش بینی شده که هر کدام به صورت تخصصی مخاطره ها و حوادث طبیعی خاصی را دنبال می کنند. مثلاٌ در مخاطرات آب و هوایی مثل سیل و طوفان و یا مخاطرات زمینی مثل زلزله، هر کار گروه تخصصی وظایف خود را در ارتباط با یک وزارت خانه دنبال می کند.

در این امر پیشگیری و کنترل مخاطرات زلزله در وزارت راه و شهرسازی، پیشگیری و کنترل سیل و برق رسانی و آب رسانی در حوادث در وزارت نیرو و کنترل خشک سالی در وزارت جهاد کشاورزی پیش بینی شده است .اداره کل مدیریت بحران استانداری عملکرد این کارگروه های تخصصی را رصد و پایش می کند و در جهت هماهنگی و تسهیل برنامه های آن ها عمل می کند.

* به سراغ موضوع های مرتبط با سلامت برویم. مدیریت بحران در حوزه سلامت چه اهمیّت و ویژگی هایی دارد و در این رابطه چه پیش بینی هایی صورت گرفته است؟

به طور کلّی باید گفت انسان سالم محور توسعه پایدار است. بنابراین، موضوع سلامت اهمیّت محوری و راهبردی دارد. یکی از کارگروه های تخصصی مدیریت بحران، کارگروه بهداشت و درمان است که مسئولیت آن در هر استان با دانشگاه علوم پزشکی است. در سطح کلّ کشور هم وزارت بهداشت و درمان متولّی مدیریت بحران در حوزه سلامت است.

کارگروه بهداشت و درمان که از مهم ترین کارگروه های تخصصی مدیریت بحران است، قبل، حین و بعد از بحران های طبیعی نقش آفرینی می کند. این کارگروه ضمن شناسایی آسیب ها و مخاطرات حوزه سلامت در حوادث، پیش بینی های لازم را صورت می دهد تا در مرحله مقابله و بازسازی این آسیب ها را به حداقل ممکن برساند. لازمه این آمادگی یکی هم آموزش های گسترده تخصصی و عمومی است.

* در مورد مشکلات آلودگی هوا بگویید. چه مشکلاتی وجود دارد و چه اقداماتی در استان اصفهان انجام شده است؟

یکی از مخاطرات مهم که به طور مستقیم سلامت انسان ها را به خطر انداخته پدیده آلودگی هوا و گرد غبار جوّی است. شما می بینید که این مشکل چگونه زندگی شهروندان شهر های بزرگ و به طور خاص مناطق جنوبی کشور ما را دچار مشکل کرده است. در این موضوع همه ما مسئول هستیم، همه مردم و همه دستگاه ها و سازمان ها در این رابطه وظیفه دارند. ما گفتیم وظیفه داریم مخاطرات طبیعی تهدید کننده سلامت جامعه را شناسایی کنیم و برای همین، کارگروه های تخصصی راه اندازی شده اند. کارگروهی داریم با مسئولیت اداره محیط زیست استان با عنوان کارگروه مخاطرات زیست محیطی که این کارگروه با حضور فعّال اعضاء جلسه های متعدّدی دارد و ما هم بر کار آن ها کنترل و نظارت داریم.

یکی از دغدغه های مهم سال های اخیر در کلان شهرها، آلودگی هوا بوده که می دانیم موجب خسارات زیادی در حوزه سلامت می شود. البتّه این یک روند جهانی بود که با صنعتی شدن زندگی بشر و انتشار گازهای گلخانه ای در سراسر جهان ایجاد د. در دوران مدرن مصرف انرژی جهت توسعه متأسفانه بدون ضابطه و بدون توجه به حفظ محیط زیست رقم خورد تا جایی که کارشناسان متوجّه شدند پدیده خسارت باری در شهرهای بزرگ و صنعتی به عنوان آلودگی هوا خطرات و خسارات زیادی را به بار آورده است. نمونه آن مشکلات آلودگی هوا و وارونگی هوا در شهر لندن بود که تلفات زیادی در طول سالیان داشته است.

به همین خاطر این توجّه ایجاد شد که باید به هر ترتیب جلوی این روند گرفته شود. لذا توسعه باید با توجّه به محیط زیست تعریف شود که مفاهیمی مانند توسعه پایدار مطرح شد. در این مفهوم گفته شد که توسعه ای پایدار و موفق است که با لحاظ مسائل زیست محیطی باشد توسعه مشکلات اقلیمی را به همراه داشت مثل ذوب یخ های قطبی، گسترش بیابان ها، تخریب مراتع و جنگل ها، گرم شدن دمای زمین و موارد مشتابه از این دسته هستند. به منظور همین اهمیّت ویژه کنوانسیون های متعددی به منظور کنترل این مشکلات تشکیل شد و اعلام شد که تا سال ۲۰۱۵ باید انتشار گاز های گلخانه ای در جهان کنترل و محدود شود.

در کنفرانس آب و هوا در پاریس با حضور نمایندگان کشور های مختلف مشخص شد که این روند کاملاً موفقیت آمیز نبوده است. لذا مجدداً چشم اندازی طرح شد که تا سال ۲۰۳۰ کشور های مختلف اقداماتی را در جهت کاهش آلاینده های گلخانه ای دنبال کنند.

* پس کیفیت هوا از دید مدیریت بحران در تمامی دنیا با معضلات جدی روبرو شده است.

بله، همین طور است. باید توجّه کنیم که مشکل آلودگی هوا اختصاص به کشور ما ندارد و یک مشکل جهانی است که به رعایت نکردن اصول زیست محیطی در توسعه بر می گردد. ما کنترل زیادی بر پدیده های جوی نداریم ولی می توانیم در حد توان از بحران پیشگیری و با آن مقابله کنیم. ما با شناخت وضعیت موجود و ترسیم وضعیت مطلوب برای رسیدن از وضعیت موجود به مطلوب یک راهبرد یا استراتژی تعیین می کنیم. این روش در مورد آلودگی هوا هم هست.

در سال های اخیر مشکل آلودگی هوا عمدتاً در فصل های پاییز و زمستان بروز کرده است؛ چون در این فصل ها پدیده ای طبیعی به نام وارونگی هوا رخ می دهد که ناشی از سرد شدن هوا و نبود وزش باد، باعث تجمع آلاینده های تولید شده بر روی فضای بالای شهر مثل یک چتر می شود که این پدیده را inversion یا وارونگی هوا می گویند.

ادامه این گفتگو را با موضوعاتی چون برخورد با آلاینده های شهری و نیروگاه های اصفهان دنبال کنید…

انتهای پیام/