شاعران آیینی باید نسبت به اتفاقات روز جامعه حساس باشند/ رسالت شعر آیینی، بصیرت افزایی است

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ علی جلیلوند در گفت‌وگو با  صبح قزوین با اشاره به دلیل تشکیل "مجمع شعرای آئینی کمیت قزوین" اظهار کرد: با توجه به ضعف‌هایی که در بحث اشعارو مطالب ارائه شده در جلسات مذهبی شاهد بودیم؛ همچنین لزوم بررسی ضعف‌ها، مشکلات و تربیت شعرای نسل آینده در هیئت‌ها، جای خالی مجمعی که بتواند شعرای آیینی استان قزوین را کنار هم جمع کند، احساس می‌شد.

وی افزود: شعرای آیینی استان در شهرهای دیگر فعال بوده و هستند و برای ذاکرین ومداحان کشوری شعر می‌گویند و یا از طریق انتشارات قم و تهران کتاب‌های خود را به چاپ رسانده و با مجمع‌ها و انجمن‌های کشوری فعالیت می‌کنند؛ اما متاسفانه در قزوین چنین فضایی برای فعالیت آنها وجود نداشت.

دبیر مجمع شعرای آئینی کمیت قزوین خاطرنشان کرد: این احساس نیازی که در قزوین به وجود آمد، موجب شد تا در سال گذشته با حضور جمعی از بزرگان شعر و مداحی استان جلسه‌ای تشکیل داده و به بررسی مشکلات و موانع و ایرادهایی که در مسیر شعر آیینی قزوین وجود دارد، بپردازیم.

متاسفانه در قزوین به توانمندی‌های افراد بومی توجهی نمی‌شود
وی تصریح کرد: این حرکت به صورت خودجوش و مردمی شکل گرفت و جلسه‌ای تشکیل شد و در نهایت "مجمع کمیت " تشکیل شد؛ بعد از برگزاری این جلسه، ما به دنبال شناسایی افراد فعال در این حوزه رفتیم؛ تا بدانیم چه پتانسیل‌های خوبی در استان داریم که مغفول مانده و سال‌ها کسی به سراغ آنها نرفته است.

جلیلوند بیان کرد: متاسفانه در استان قزوین به ظرفیت‌ها و توانمندی‌های افراد بومی توجهی نمی‌شود؛ در صورتیکه افراد بسیار شاخصی همچون استاد سازگار و استاد حاج علی انسانی از استاتید گمنام استان قزوین بهره برده‌اند و همچنین اساتید به نام و فرهیخته‌ای مانند استاد علی‌اکبر ثقفی متخلص به خرم از دیار قزوین هستند.

وی ادامه داد: متاسفانه عدم مراجعه به پیشکسوتان و فعالان این حوزه در استان و همچنین عدم بسترسازی مناسب، این افراد را به انزوا کشانده و اگر فعالیتی هم دارند، در خارج قزوین و به صورت کشوری است.

این مسئول با اشاره به اقدامات انجام شده از سوی مجمع کمیت عنوان کرد: سال گذشته اولین شب شعر آیینی استان بعد از انقلاب توسط این مجمع برگزار شد.

وی خاطرنشان کرد: البته یکی از اهداف اصلی برگزاری شب شعر آیینی استان، در واقع بررسی پتانسیل و ظرفیت‌های استانی بود که در ادامه غربالگری و شناسایی توانمندی افراد انجام پذیرفت.

جلیلوند در ادامه گفت: به طوریکه اکنون با عضویت افراد توانمند در این مجمع، قابلیت چاپ اثر و انجام کار فاخر در استان وجود دارد و همچنین با انجمن‌های ادبی کشور در ارتباط هستیم؛ همچنین اولین کانال شعر آیینی استان با عنوان "شعر آیینی کمیت قزوین" راه‌اندازی شده است که هدفی جز انتشار آثار شعرای بزرگوار استان ندارد.

وی خاطرنشان کرد: هم‌ اکنون در استان قزوین بالغ 300 شاعر آیینی وجود دارد که از این تعداد 30 شاعر آیینی فعال در مجمع کمیت با ما همکاری دارند که آثارشان قابل انتشار و استفاده در مجالس است.

نباید در مداحی‌ها حرفی زده شود که نگاه مردم را به دین سطحی کند
دببر مجمع کمیت قزوین بالاترین هدف و رسالت مجمع‌های شعری را آموزش افراد برای پیشرفت و ارتقاء در این حوزه عنوان کرد و گفت: پتانسل و ظرفیت یک شاعر می‌تواند به اندازه‌ای بالا باشد که همچون شعر مرحوم سبزواری با عنوان "برخیزید" که پس از ورود امام راحل به کشور سرود، اثر ماندگاری در انقلاب به جای گذارد یا شعر "با نوای کاروان" که توسط آقای آهنگران خوانده شد؛ برای سال‌های سال‌ها، ماندگار و پوپا بود.

وی تاکید کرد: انجمن ادبی کمیت در تلاش است تا شاعرانی آشنا با مسائل روز آموزش داده و تربیت کند؛ به طوریکه نسبت به اتفاقات و حوادث روز جامعه و مسائل منطقه و جهان اسلام حساس باشند.

وی عنوان کرد: یک شاعر آیینی نباید فقط در اشعار خود صرفا به مقاتل مراجعه کند؛ البته توجه به این امر هم بسیار لازم و مهم است و مقاتل باید با زبان شعر گفته شود، اما شعر شاخص و ملاک صحیح از دیدگاه ما، شعری است که متناسب با ادبیات و مسائل سیاسی روز بوده و به بیان واقعیت‌ها و مشکلات و دردهای اجتماع بپردازد.

رسالت مجمع ادبی کمیت، تولید محتوا است
وی اضافه کرد: یک شعر اگر همه این ویژگی‌ها را داشته باشد، یک شعر تکامل یافته خواهد بود و ما نیز نظرمان است که آثار شاعران مجمع کمیت، در این راستا باشد.

این مسئول در مورد دلیل نامگذاری مجمع کمیت گفت: شعر دارای قالب‌های مختلفی همچون شعر حماسی، ترانه سرایی، سپید و آزاد و شعر هیئت و آیینی است؛ اما بر اساس سخن مقام معظم رهبری که فرموده‌اند "درون مایه‌ای بهتر، زیباتر و باارزش‌تر از اهل بیت(ع) برای شعر نیست" به عبارتی ارزش و فخر شعر اهل بیت در قیاس با سایر قالب‌ها و مضامین شعری بالاتر است.

وی ادامه دارد: با جستجوی تاریخ درخصوص شعرای عصر معصومین(ع)، به "کمیت اسدی" رسیدیم که یکی از شعرای آن دوران بودند و امام صادق(ع) و امام باقر(ع) را درک کرده و قصیده‌های غرایی سروده و دارای دو مجلد است که همه در مدح اهل بیت(ع) می‌باشد. 

دبیر مجمع کمیت قزوین تصریح کرد: با توجه به اینکه "کمیت اسدی" از شعرای مورد قبول اهل بیت(ع) بود، لذا می‌تواند الگوی خوبی برای شاعران آیینی امروز باشد که یک انسان حتی با وجود اینکه در عصر ظالم زندگی می‌کند، اما برای معصوم و مظلوم قلم بزند که خوشبختانه در دوران کنونی و پس از پیروزی انقلاب اسلامی، شرایط برای فعالیت شاعران آیینی بسیار مهیا است.

وی در تعریف شعر آیینی بیان کرد: به عنوان مثال شعر آیینی در باب واقعه عاشورا، تاریخ زنده و گویای کربلا می‌باشد که این زنده بودن نیز چند دلیل دارد که یکی از آنها، بخش تعقل و تفکری است که از بطن تاریخ و مراجعه به انواع مقاتل و تاریخی که نوشته شده است، می‌آید.

این مسئول افزود: بحث دیگر احساسات و عواطفی است که مکمل تعقل است و اثر بخشی آن را دو چندان می‌کند و اینگونه است که شعر دربقای این حرکت نقش به سزایی را ایفا می‌کند. 

جلیلوند خاطرنشان کرد: در طول تاریخ وقایع بی‌شماری اتفاق افتاده است؛ اما واقعه عاشورا پس از گذشت سال‌ها همچنان ماندگار است به طوریکه امروز شاهد حضور 20 میلیون زائر در اربعین حسینی هستیم.

وی ادامه داد: یکی از دلایل ماندگاری واقعه عاشورا این است که با زبان عاطفه، احساس و ادبیات گفته شد که از این حیث متوجه می‌شویم، شعر آیینی دارای رسالت و وظیفه سنگینی است.

این شاعر قزوین تصریح کرد: شعر فاخر آیینی که درست و به موقع گفته شده باشد؛ می‌تواند دارای چنان تاثیری باشد که هیچ ابزار هنری و فرهنگی دیگری نمی‌تواند آن را انجام دهد.

شعر آیینی یکی از مهم‌ترین و سخت‌ترین نوع قالب شعرگویی است
وی عنوان کرد: بار سنگین واقعه عاشورا به جای ساعت‌ها صحبت پیرامون آن، با بیتی همچون "بازاین چه شورش است که در خلق عالم است" بسیار عالی به مخاطبان منتقل می‌شود.

جلیلوند اضافه کرد: شعر آیینی یا شعر هیئت، یکی از مهم‌ترین و سخت‌ترین نوع قالب شعرگویی است؛ زیرا دارای مخاطب خاص بوده، ضمن اینکه در مورد اشخاصی صحبت می‌شود که دارای ساحت آسمانی و اخروی هستند.

وی بیان کرد: عامه مردم، شعر آیینی را بیشتر با شعر عاشورایی می‌شناسند؛ چون بیشترین نِمود و حضورش در عاشورا است؛ اما این تلقی درستی نیست.

دبیرمجمع کمیت قزوین بیان کرد: اصل روضه خوانی به زمان برگشت کاروان از شام به مدینه برمی‌گردد که حضرت زینب(س) درخصوص اتفاقات کربلا برای مردم تعریف می‌کردند و در واقع به نوعی روضه می‌خواندند و مردم گریه می‌کردند.

جلیلوند خاطرنشان کرد: هرچند کاروان حسینی از کربلا تا کوفه و از کوفه تا شام چهل منزل را طی کردند و در هر منزل به فراخور و به میزان حضور خاندان عصمت و طهارت راوی کربلا و وقایع آن بودند و همچنین در کوفه سه روز به عزاداری پرداختند. 

وی تصریح کرد: این جریان شعری آئینی که عقبه‌ای بسیار طولانی دارد و ما در تاریخ از ابوطالب شعرهای بسیار پر معنا در مدح پیامبر(ص) داریم و همچنین از امیرالمومنین(ع) و امام حسین (ع) و همه معصومین (صلوات اله علیهم اجمعین) در تاریخ ثبت شده است، همچنان با تشویق و نظارت ائمه معصومین(ع) بر شعرها ادامه داشت و به مرور زمان تغییراتی در آن ایجاد شد و صنایع ادبی و زبان حال به شعر اضافه شد.

وی عنوان کرد: اینکه گفته می‌شود خون اباعبدالله(ع) در حال جوشش است؛ واقعیت غیرقابل انکاری است؛ چرا که مشاهده می‌کنیم با وجود گذشت سال‌ها از واقعه عاشورا، هر سال به تعداد زائران حسینی افزوده می‌شود که با پای پیاده به سوی کربلا می‌روند، این جوشش و حرکت همانطور که در بین اقشار مختلف مردم جریان و قلیان دارد، در بحث شعر نیز در بین شعرا در حال افزایش است.

وی ادامه داد: البته در این حوزه نیز انتقادهایی وجود دارد؛ زیرا بعضا اشعاری گفته می‌شود که متاسفانه به دلیل نگرش ضعیف سُراینده و عدم نگرش عمیق به بحث عاشورا، دارای مضامین سخیفی است؛ ضمن اینکه متاسفانه بخشی از آن نیز سازماندهی شده و براساس عقبه فکری دشمنان است و بخش اعظمی نیز به واسطه نداشتن بینش عمیق دینی و بصیرت لازم افراد است.

دبیر مجمع کمیت قزوین خاطرنشان کرد: شهید مطهری در سخنان خود تاکید داشتند که باید شمر و یزید زمان خود را بشناسیم؛ چراکه شمر زمان امام حسین(ع) مُرده، اما شمرهای زمان ما هنوز زنده‌اند؛ اما چون قادر به انکار معارف دینی و مبارزه علنی با دین و مظاهر آن نیستند؛ کاملا هوشمندانه با ایجاد تحریف در راستای اهداف شوم خود حرکت می‌کنند.

این مسئول تصریح کرد: امروزه حرکت‌های بسیار خوبی در زمینه مداحی و شعر آئینی صورت گرفته است و نسل جوانی که وارد این حیطه شده‌اند، قدم‌های خوبی برداشتند به همین دلیل نگاه من نیز نسبت به آینده، نگاه روشنی است؛ در استان قزوین نیز شاهد اتفاقات خوبی خواهیم بود. ‌ 

وی در ادامه با اشاره به آسیب شناسی شعر آیینی گفت: متاسفانه برخی از شعرای آیینی به دلیل داشتن تفسیر نادرست نسبت به این حوزه، فقط آثار خود را برای هیئت‌ها تولید می‌کنند و ذائقه مستمعین خود را تغییر داده و پایین می‌آورند؛ در حالیکه ما از جلسات هیئت، توقع بصیرت افزایی داریم.

جلیلوند بیان کرد: با این هجمه‌هایی که طی چند سال اخیر توسط دشمنان داخلی و خارجی علیه نظام جمهوری اسلامی وارد شده، نگاه ما در این حوزه بیشتر بصیرت‌افزایی است، از سوی دیگر وقتِ مردم ارزشمند است و نباید در مداحی‌ها حرفی زده شود که نگاه مردم را به دین سطحی کند.

بیشتر نهادها و دستگاه‌ها به صورت جزیره‌ای عمل می‌کنند 
وی عنوان کرد: برخی مداحان با مشاهده هیجانات جوانان در هیئت‌ها به جای هدایت و مدیریت آنها، برعکس خودشان نیز همسو با هیجانات می‌شوند؛ البته باید قلیان عواطف و احساس در هیئت‌ها وجود داشته باشد؛ اما مداحان باید هدایت کننده این جریان باشند و نه متاثر از آن.

وی با بیان اینکه متاسفانه بیشتر نهادها و دستگاه‌ها به صورت جزیره‌ای عمل می‌کنند، گفت: رسالت مجمع ادبی کمیت، تولید محتوا است و چون یک دست صدا ندارد، لذا مدتهاست که با همکاری سازمان‌های دیگری همچون سازمان بسیج مداحان و حوزه هنری در این زمینه فعالیت می‌کنیم؛ و به منظور آسیب شناسی برنامه‌ها نیز، جلساتی را داشتیم. 

وی اضافه کرد: برگزاری سه شب شعر آئینی در استان و یک شب شعر در بیت امام جمعه محترم استان از جمله فعالیت‌های این مجمع است. 

این مسئول عنوان کرد: در راستای تربیت و تقویت شعرای آیینی استان، انجمن ادبی کمیت راه اندازی شده است که دبیر این انجمن شاعر جوان و با آتیه استان آقای علی‌اکبر نازک‌کار هستند و جلسات نقد و شعرخوانی شعرای استان به صورت مستمر در روزهای چهارشنبه در دفتر جبهه فرهنگی استان برگزار می‌شود.

دبیر مجمع کمیت افزود: شعرای علاقه مند به حضور در انجمن ادبی می‌توانند جهت کسب اطلاعات بیشتر به دفتر جبهه انقلاب فرهنگی استان ارتباط برقرار نمایند. 

وی تصریح کرد: همچنین در تلاشیم تا در بخش نوحه سرایی اهل بیت(ع) نیز فعالیت داشته باشیم و از ذاکرین استان حاج‌محمد نبوی، حاج‌محمد اطهری، حاج‌محمد غلامی ،حاج عبداله باقری و امیررضا اسدی و سیدجلال میرعسگری که در باب نوحه سرایی تخصص دارند و می‌توانند ما را یاری برسانند؛ بهره ببریم. 

دبیر مجمع شعرای آئینی کمیت قزوین در پایان بیان کرد: همچنین لازم می‌دانم از حجت الاسلام سیدمهدی خضری و برادر عزیز عبدالرحمن عبادی و مجموعه جبهه انقلاب فرهنگی قزوین که همواره یار و یاور مجموعه ما بوده‌اند، تشکر و قدردانی کنم. 

انتهای پیام/