چهارشنبه سوری ها با شادی های بی خطر جان نمی دادند بلکه جان می گرفتند/زغال، نمک وسکه ای کم ارزش درون کوزه ای که شکسته می شد

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا به نقل از رودآور؛ مراسم ملی و سنتی دارای اهمیت ویژه ای هستند و همه ملل جهان به ویژه مللی که دارای سابقه تاریخی طولانی هستند برای سنت های ملی خود ارزش فراوانی قائلند، چرا که سنت های ملی مانند آثار باستانی هر یک به مثابه سند معتبری بر سابقه تمدن و فرهنگ آن ملت ها است.

مراسم سنتی یادگار و نموداری از چگونگی روحیات و اعتقادات اجدادی هستند که با تعمق در آن ها می توانیم خصوصیات اخلاقی، اجتماعی و فرهنگی یک ملت را در قرن ها و اعصار متمادی بشناسیم.

یکی از این مراسم ها، در ایران زمین، چهارشنبه سوری است، غروب سه شنبه آخر سال که می شود شب چهارشنبه سوری معروف است، در تویسرکان مطابق با سنت های دیرپا، مراسمی برگزار می شد، که از جمله آن آتش افروختن، آتش بازی و شکستن کوزه را می توان نام برد.

زغال، نمک، سکه کم ارزش درون کوزه ای که شکسته می شد

شکستن کوزه از جمله مراسمی بود که خانواده ها به انجام آن توجه زیادی داشتند، برای این کار، کوزه یا دیزی کهنه ای را که در منزل داشتند انتخاب می کردند  و در آن مقداری زغال، کمی نمک و یک سکه کم ارزش صناری یا شاهی داخل آن می انداختند.

انتخاب این وسایل به آن دلیل بود که عقیده داشتند که زغال نشانه سیاه روزی، و نمک نشانه بد چشمی و شورچشمی، و سکه کم ارزش نشانه فقر و تنگدستی بود، بعد هر یک از اعضای خانواده کوزه را سه بار دور سر خود می چرخاندند و می گفتند، "درد و بلای اعضاء خانواده داخل کوزه" سپس آن را دور می انداختند، با این نیت که سیه روزی، بدچشمی و فقر و تندگستی از خانه دور شود.

 عقیده و روش تویسرکانی ها در مورد احتراز از آتش زدن بوته ها و گیاهان قابل تحسین است

در شب چهارشنبه سوری آتش افروختن هم معمول بود، که اوایل شب انجام می شد، نکته جالب این جاست که تویسرکانی ها مقید بودند که برای افروختن آتش از بوته و گیاه استفاده نشود، بلکه به طور معمول هیزم، تخته پاره های چوب و صندلی و اشیاء مستعمل چوبی را جمع می کردند و آن ها را در شب چهارشنبه سوری آتش می زدند و مراسم پریدن از روی آتش و گفتن "زردی من از تو، سرخی تو از من" را بیان می کردند.

امروزه که ثابت شده، وجود بوته ها برای حفاظت خاک و جلوگیری از فرسایش آن واجد چه اهمیت حیاتی است، عقیده و روش تویسرکانی ها در مورد احتراز از آتش زدن بوته ها و گیاهان قابل تحسین است.

افروختن آتش در شروع مراسم جشن نوروز و شروع سال نو از سنت های بسیار کهن است که هزاران سال در خانواده های ایرانی نسل در نسل مرسوم بوده است.

ایرانیان آتش پرست نبودند، بلکه برای آتش به عنوان نماد روشنایی حرمت قائل بودند

ایرانیان قدیم آتش را مقدس می دانستند ولی بر خلاف پندار برخی عوام، آنان آتش پرست نبودند، بلکه حرمت آتش به این دلیل بوده که اجداد ما آتش را منبع و مظهر نور و روشنایی می دانستند و معتقد بودند که اهریمن و شیطان در تاریکی زندگی می کند و تمام پلیدی ها، ناپاکی ها، حیانت ها، خباثت ها، نیرنگ ها و تمامی اعمال زشت در خفا و تاریکی انجم می شود، به همین دلیل مراسم و جشن های خود از جمله جشن فرا رسیدن سال نو را با افروختن آتش شروع می کردند تا سال جدید را در پرتو روشنایی با رستگاری و سعادت بگذرانند.

چهارشنبه سوری ها با شادی های بی خطر جان نمی دادند بلکه جان می گرفتند

مراسم آتش بازی در شب چهارشنبه آخر سال با ترقه، فشفشه و مواد محترقه ای از این دست جزء مرامس باستانی ایرانیان نبوده و این رو از حدود 70 سال پیش که مواد محترقه فراروان شد در اختیار همگان به نوعی قرار گرفت و کم کم متأسفانه آیین سنتی اصیل را منحرف کرد.

تویسرکان به گویش محلی ترقه را "تقه" و فشفشه را "موشک" و کوزه آتش فشان را "کوزه جنی" می گویند.

در روزگاران گذشته، با برپایی و جشن های صحیح نه تنها زمینه آسیب رساندن به خود و دیگران فراهم نمی کردند، بلکه جانی تازه و سرزندگی در وجودشان نمایان می شد بدون آزار رساندن به هیچ کسی.

انتهای پیام/