رامین مهمانپرست، سخنگوی پیشین وزارت امور خارجه، در گفتوگو با خبرنگار شبکه اطلاعرسانی راه دانا با اشاره به دوگانگی رفتاری دونالد ترامپ در قبال جمهوری اسلامی ایران، تأکید کرد: آمریکاییها هر جا احساس کنند میتوانند با اعمال فشار و تهدید نظامی، بدون پرداخت هزینه سنگین به اهداف خود برسند، تردید نمیکنند؛ اما مسئله ایران متفاوت است و محاسبات آنها را پیچیده کرده است.
وی در تبیین دلایل این رفتار دوگانه اظهار داشت: آمریکا در برخی کشورها تجربههایی داشته که با اعمال زور و تهدید نظامی توانسته به خواستههای خود دست یابد، بنابراین طبیعی است که این الگو را در سایر پروندهها نیز مدنظر قرار دهد. اگر از نگاه آنها عملیات نظامی دستاورد صددرصدی با کمترین هزینه داشته باشد، قطعاً به سمت آن میروند؛ چراکه برایشان چندان اهمیتی ندارد قواعد بینالمللی زیر پا گذاشته شود یا حتی مجوز شورای امنیت وجود نداشته باشد.
مهمانپرست با اشاره به فضاسازیهای رسانهای درباره استقرار ناوهای آمریکایی در منطقه تصریح کرد: برخی تصور میکنند وقتی ناوی از آمریکا به منطقه اعزام میشود، به معنای تحمیل هزینه فوقالعاده جدید است؛ در حالی که باید توجه داشت ناو هواپیمابر یا هر شناور نظامی، چه در سواحل آمریکا باشد چه در منطقهای دیگر، به هر حال روی آب است و همه سامانهها، تجهیزات و پرسنل آن فعالاند و هزینههای خود را دارد. جابهجایی آن صرفاً تغییر موقعیت است و نه خلق یک هزینه کاملاً جدید.
وی توضیح داد: برخلاف هواپیما که میتواند در آشیانه مستقر شود و بخشی از هزینههای عملیاتی آن متوقف شود، ناو جنگی ماهیتاً باید در آب فعال باشد و هزینههای جاری خود را بپردازد. بنابراین بزرگنمایی درباره اصل هزینه اعزام ناوها، تحلیل دقیقی نیست؛ هرچند ممکن است تغییر محل استقرار، برخی هزینههای پشتیبانی را افزایش دهد.
سخنگوی پیشین وزارت امور خارجه با این حال تأکید کرد: آنچه امروز باعث تردید جدی در محافل آمریکایی شده، نگرانی از نتیجه و تبعات یک درگیری احتمالی با ایران است. بعد از جنگ ۱۲ روزه اخیر، آنها مطمئن نیستند که بتوانند یک عملیات کوتاهمدت، محدود، هدفمند و بدون هزینه جدی انجام دهند. نگرانی اصلی این است که درگیری به سرعت گسترش یابد و به کل منطقه سرایت کند.
وی افزود: اگر در چنین سناریویی، ناو آمریکایی آسیب ببیند یا تلفات نظامی به آمریکا تحمیل شود، ضربه حیثیتی سنگینی برای واشنگتن خواهد بود. حتی اگر آمریکا بتواند خساراتی وارد کند، اما همزمان خود نیز آسیب ببیند، آن تصویر ابهت و برتری مطلق نظامی که سالها برایش هزینه کرده، خدشهدار میشود.
مهمانپرست ادامه داد: علاوه بر این، در صورت گسترش درگیری، کشورهای متحد آمریکا در منطقه نیز ممکن است هدف قرار گیرند و این مسئله هزینههای سیاسی و امنیتی گستردهای برای واشنگتن ایجاد میکند. تلفات نیروهای آمریکایی هم میتواند موجی سنگین از اعتراضات داخلی در ایالات متحده به راه بیندازد؛ موضوعی که هر رئیسجمهوری نسبت به آن حساس است.
وی با اشاره به شعارهای انتخاباتی دونالد ترامپ یادآور شد: ترامپ با این شعار وارد صحنه شد که «مرد صلح» است و میخواهد به جنگها پایان دهد؛ از غزه گرفته تا اوکراین. حال اگر فردی با چنین شعارهایی وارد کاخ سفید شود و سپس درگیر جنگی تازه، آن هم جنگی زمانبر و پرهزینه شود، تمام آن ادعاها زیر سؤال میرود و سرمایه سیاسی او آسیب جدی میبیند.
این تحلیلگر مسائل بینالملل تأکید کرد: بنابراین دوگانگی رفتاری آمریکا ناشی از یک محاسبه دقیق هزینه ـ فایده است. اگر یقین داشتند که میتوانند در یک بازه زمانی کوتاه و با کمترین تبعات، به اهداف خود برسند، اقدام میکردند؛ اما امروز نسبت به نتایج چنین اقدامی اطمینان ندارند.
مهمانپرست در بخش دیگری از سخنان خود به وضعیت داخلی رژیم صهیونیستی اشاره کرد و گفت: در سرزمینهای اشغالی نیز شرایط به گونهای است که برخی مقامات برای فرار از فشارهای داخلی، استمرار فضای جنگی را ترجیح میدهند. زمانی که جنگ ادامه دارد، افکار عمومی کمتر به مسائل داخلی، رقابتهای سیاسی و پروندههای قضایی میپردازد.
وی افزود: برخی جریانها در اسرائیل با تداوم تنش و درگیری، عملاً تلاش میکنند موضوعات داخلی را به حاشیه ببرند و فضای سیاسی را امنیتی نگه دارند. این مسئله نیز بر پیچیدگی معادلات منطقهای افزوده است.
سخنگوی پیشین وزارت امور خارجه در جمعبندی اظهارات خود خاطرنشان کرد: آنچه امروز مانع اصلی اقدام نظامی مستقیم آمریکا علیه ایران شده، نه ملاحظات اخلاقی یا حقوق بینالملل، بلکه نگرانی از تبعات غیرقابل پیشبینی، گسترش درگیری و تحمیل هزینههای سنگین سیاسی، نظامی و حیثیتی است.
به بیان دیگر، واشنگتن زمانی دست به ماشه میبرد که مطمئن باشد نتیجه قطعی و کمهزینه خواهد گرفت؛ اما درباره ایران چنین اطمینانی وجود ندارد و همین تردید، عامل بازدارنده اصلی است.
ارسال دیدگاه