مردم کردستان! هنوز هم دیر نیست/ جیره بندی آب تنها راه مقابله با کم آبی نیست

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا به نقل از آفتاب دل، چند سال است که سایه سنگین خشکسالی بر استان‌های مختلف کشور سنگینی می‌کند و آسمان روی خوش نشان نمی‌دهد. بارش‌های کم علاوه بر اینکه کشاورزان را بسیار نگران و مضطرب می‌کند، تبدیل به دغدغه‌ای برای جوامع شهری نیز شده است، چراکه کم‌آبی همه ابعاد زندگی را تحت تأثیر قرار می‌دهد.

دامنه مشکل کم‌آبی، اکنون دیگر به استان پرآبی مانند کردستان نیز رسیده است و بسیاری، از آن به‌عنوان یک بحران یاد می‌کنند. همان‌طور که همه می‌دانیم اکنون در استان با بحران کم‌آبی مواجهیم و کردستان سال‌های خشک و کم بارانی را سپری می‌کند.

همچنین براساس بررسی‌های انجام شده، تعداد زیادی از روستاهای استان گرفتار تنش آبی هستند و همین موضوع سبب شده است که بسیاری، تنها راهکار خروج از این بحران را صرفه‌جویی بدانند.

هرچند خشکسالی دایره وسیع جهانی دارد، اما این مشکل در کشور پهناور ما نمود بیشتری دارد، چراکه 85‌درصد از مساحت ایران، خشک و نیمه خشک است و ازنظر بارندگی نیز جزو مناطق کم بارش محسوب می‌شود.

اکنون دیگر کم‌آبی در کردستان تا جایی پیش رفته است که حتی‌گاه شاهد هشدار برای جیره‌بندی آب نیز در این استان بوده‌ایم. تحقیقات نشان می‌دهد کم‌آبی در سراسر دنیا یک معضل است و در کشور ما و به‌ویژه کردستان این نگرانی بسیار پررنگ‌تر دیده می‌شود. به همین دلیل شرایط موجود اقتضا می‌کند که با رویکردی فرهنگی به سمت مصرف آب برویم و از هدررفت آن جلوگیری کنیم.

آب زیربنای سلامتی و مایه حیات انسان است. با این حال، وقتی شیر آب را در خانه باز می‌کنیم و آب سرد و زلال جاری می‌شود، کمتر به جیره‌بندی و کمبود آن می‌اندیشیم. بیشتر مردم مایه حیات بودن آب را باور ندارند، درغیراین صورت به آب، این مایه حیات و تمدن این‌گونه جفا نمی‌کردند.

اگرچه مدام خود را به شیوه‌های مختلف توجیه می‌کنیم، اما باید بدانیم آبی که استفاده می‌کنیم، اموال شخصی نیست. درست است که به ازای مصرف آب، هزینه آن را پرداخت می‌کنیم، اما حتی اگر همه آب‌ها را نیز خریداری کنیم، پس تکلیف دوستمان که در منطقه دیگر شهر زندگی می‌کند چه می‌شود؟ یا درختان زیبای پارک باید برای دوام به جای آب چه چیزی مصرف کنند که تازه و باطراوت بمانند و ما بتوانیم آخر هفته‌ها زیر سایه آنها زیلویی پهن کنیم و با خانواده از حضور در طبیعت لذت ببریم؟


تغییر در الگوی مصرف آب می‌تواند به حفظ و نگهداری و همچنین صرفه‌جویی این ماده حیاتی کمک کند. اگر هریک از افراد بتوانند برای صرفه‌جویی، نگهداری و حفظ این منبع طبیعی تلاش کنند تا آب پاک و خالص هدر نرود، این ماده حیاتی می‌تواند برای نسل‌های آینده نیز قابل استفاده باشد. این موضوع درحالی است که اکنون 40‌درصد از مردم دنیا از آب سالم بی‌بهره‌هستند.

براساس اعلام سازمان جهانی بهداشت روزانه 30 هزارنفر از مردم دنیا به دلیل کمبود آب بهداشتی می‌میرند. در واقع مانند این است که در مجاورت و همسایگی ما هر روز مردم یک شهر 30هزارنفری در نتیجه آب غیربهداشتی، جان بسپارند. با شنیدن چنین خبری چه حس و حالی پیدا می‌کنیم؟ پس بهتر است در زمینه صرفه‌جویی در مصرف آب بیشتر تلاش کنیم.


همچنین براساس آمار سازمان جهانی بهداشت 80‌درصد از بیماری‌هایی که مردم دنیا از آنها رنج می‌برند و به آن مبتلا هستند، به‌صورت مستقیم مربوط به تأمین نشدن آب بهداشتی و کافی است. پس به این‌ترتیب می‌توان گفت که خودمان بزرگ‌ترین دشمن خود هستیم، زیرا همین آب‌های موجود را نیز آلوده و غیرقابل استفاده می‌کنیم یا اینکه این ماده باارزش و مایه حیات را با مصرف بی‌رویه هدر می‌دهیم، درحالی که چشمان بسیاری از مردم جهان نگران همین میزان آبی است که ما امروزه هدر می‌دهیم.

 این کار سبب تقسیم ناعادلانه آب برای بشر می‌شود و هستی تعدادی از افراد بی‌گناه را به خطر می‌اندازد. پس اکنون که این منبع آب سالم در استان در اختیار ما قرار دارد، باید نهایت تلاش خود را برای صرفه‌جویی و درست مصرف کردن آن به کار بگیریم و از هدررفت آن جلوگیری کنیم. به بیان دیگر، نباید با مصرف بیهوده و اسراف، سبب از بین رفتن و کاهش این ماده حیاتی و الفبای زندگی شویم.


مردم کردستان باید بدانند که هنوز هم برای نجات آب و دشت‌های بحرانی استانمان از جمله دشت دهگلان و قروه و همچنین نجات سد قشلاق فرصت داریم.

همه شهروندان و روستاییان کردستان باید بدانند که هنوزهم می‌توان برای جلوگیری از هدررفت آب در بخش‌های مختلف از جمله بخش کشاورزی، صنعت و آب آشامیدنی کارهای بزرگ بسیاری انجام داد تا دیگر شاهد جیره‌بندی آب و کم‌آبی‌های پیاپی نباشیم.

مردم کردستان بهتر است به این موضوع نیز توجه کنند که هنوزهم می‌توان از نظرها، دیدگاه‌ها و راهکارهای دقیق و علمی کارشناسان آب، زمین، محیط‌زیست، سدسازی، آبخیزداری و آبخوان‌داری برای نجات آب استان بهره‌گرفت.

برای رسیدن به وضع پایدار در این حوزه باید حرف‌ها، توصیه‌ها و هشدارهای دلسوزانه این کارشناسان را جدی بگیریم. همه باید بدانیم و باور داشته باشیم که اگر امروز به شکل اساسی و مبنایی، طرحی نو درنیندازیم و چاره‌ای اساسی نیندیشیم، فردا برای نجات آب دیر است.

با توجه به مجموع شرایط گفته شده و نگرانی‌هایی که وجود دارد، بر همه شهروندان لازم است که در مصرف آب تصفیه شده، صرفه‌جویی کنیم تا سایر هموطنان ما نیز بتوانند از آن استفاده کنند، زیرا مصرف بی‌رویه آب نه تنها بحران کم‌آبی را تشدید می‌کند، بلکه سبب تولید فاضلاب بیشتری می‌شود و مشکلات زیست‌محیطی و اقتصادی فراوانی را برای دفع بهداشتی آن به وجود می‌آورد.

یادداشت از غریبه رحیمی