مخمصه خود ساخته

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ به نقل از فارس روزنامه «حمایت» در یادداشتی از «سیدجعفر قنادباشی» نوشت:

انفجارهای تروریستی یکی از معدود رویدادهایی است که هیچکس در محکوم کردن آن تردید به خود راه نمی‌دهد. تروریسم، پدیده‌‌ای است که طی چند سال اخیر، رشد و سرعت بیشتری در منطقه به خود گرفته و هر از گاهی نقطه‌ای از جهان را مورد تهدید و آسیب قرار می‌دهد. اما زمانی که تروریسم و حملات انتحاری در کشور یا کشورهای حامی آنها رخ می‌دهد، تحلیل‌ها و تفسیرها جنبه متفاوتی به خود می‌گیرند، به خصوص وقتی که کشور مورد حمله، کشورهای دیگر را حامی تروریسم معرفی کرده باشد !
روز گذشته، تروریست‌های داعشی مسئولیت حمله انتحاری به یک مرکز توریستی در ترکیه را بر عهده گرفتند که طی آن حداقل 10 نفر کشته شدند و بر اساس گزارش‌ها شش تن از جان‌باختگان، از اتباع آلمانی بوده‌اند. اینکه چرا با وجود حمایت‌های گسترده مالی، تسلیحاتی و لجستیکی ترکیه از جنگ داخلی عراق و سوریه، تروریست‌ها به مهمترین پشتیبان خود حمله کرده‌اند، جای تعجب ندارد زیرا بر اساس شواهد تاریخی، تروریسم هیچگاه به حامیان خود وفادار نبوده است. روشن‌ترین نمونه در این‌باره، حمایت و تجهیز تروریست‌های القاعده از سوی آمریکا برای جنگ با شوروی سابق است اما سوال اینجاست که به کدام دلیل یا دلایلی ترکیه به رهبری «حزب عدالت و توسعه» از این گروه تروریستی خطرناک و خشن حمایت می‌کند؟ حمایتی که به قیمت از بین رفتن ثبات منطقه تمام شد و نشانه‌های جاری شدن سیل ویرانگر تروریسم در این کشور را هویدا کرد. دلیل این امر را می‌توان در چهار پاسخ خلاصه کرد:
1- فروپاشی سیاست خارجی ترکیه و شکست این کشور در سوریه و سپس مصر و عراق و کل منطقه یکی از دلایل مهم چنین حمایتی به شمار می‌رود. چنین امری ترکیه را مجبور کرد به جای اینکه با اعتراف به شکست، در سیاست‌های خود تجدید نظر و باقیمانده آبروی خود را حفظ کند، به شعار معروف ماکیاولی یعنی «هدف وسیله را توجیه می‌کند» متوسل شده و به منظور جبران این شکست با آمریکا در اجرای طرح‌ها خطرناکش همکاری نماید.
2- ترکیه برای تاثیرگذاری بر دولت مرکزی عراق – حتی پیش از آغاز بحران سوریه – شیوه‌های متفاوتی را آزمود. پس از آنکه سازمان‌دهی کودتای نظامی به عاملیت «طارق الهاشمی» ناکام ماند، مقامات آنکارا به داعش متوسل شدند تا حکومت عراق را ساقط کنند و هنگامی که این تیر هم به سنگ خورد، خرید نفت ارزان‌قیمت و سرقت شده توسط داعش را به عنوان جبران شکست‌های پی‌در‌پی در عراق در دستور کار خود قرار دادند. بر اساس اسناد معتبر، داعش هزاران تُن سوخت از سوریه به ترکیه قاچاق می کند و از این راه ماهانه سودی چند میلیون دلاری به جیب اقتصاد ترکیه سرازیر می‌شود.
3- آنکارا با ایجاد هم‌پیمانی با داعش، تاسیس دولت سنی در عراق و نیز پیگیری طرح آمریکایی – اسرائیلی تجزیه این کشور را هدف قرار داده است. عراق یکپارچه همانگونه که نخست وزیر این کشور پیشتر بر آن تصریح کرده بود به منافع ترکیه خدمت نمی‌کند! حمایت ترکیه از داعش از این جهت برای این کشور دارای اهمیت است که به دنبال تجزیه عراق، دولتی سنی و تابع ترکیه روی کار خواهد آمد که در نتیجه قادر خواهد بود بر آن تکیه کرده و حائز نفوذی در عراق شود که پیشتر فاقد آن بوده است. دولت مورد نظر ترکیه در عراق بر دو استان الانبار و نینوا مسلط شده و حکومت خواهد کرد و افزون بر این، از نظر جغرافیایی مرزهای ترکیه و عربستان سعودی را به هم متصل می‌کند. مختل کردن طرح موهوم «هلال شیعی» به نحوی که ارتباط بین تهران- بغداد از یک ‌سو و دمشق و مقاومت در لبنان از سوی دیگر قطع شود، از دیگر منافع تجزیه عراق است. تحقق چنین رؤیایی از نظر مقامات استانبول، ضربه‌ای کارساز از سوی ترکیه و کشورهای مرتجع حاشیه خلیج فارس به نفوذ ایران در منطقه محسوب می‌شود.
4- ادامه تنش و بحران در عراق و سوریه به واسطه حمایت از داعش این امکان را به ترکیه خواهد داد تا در صورت فراهم شدن شرایط مناسب، بار دیگر به موصل بازگردد؛ شهری که بعد از توافق سال 1926 بین انگلیس و عراق از آن خارج شد. موصل شامل بخش بزرگی از اقلیم کردستان کنونی و نیز بخش‌هایی از استان نینوای فعلی بود. بعد از خروج ترکیه از موصل، آتاتورک به ترک‌ها گفته بود زمانی‌ که ترکیه قادر به بازگرداندن آن باشد، باید چنین کاری را انجام دهد و حضور گستاخانه اخیر نیروهای ارتش ترکیه در موصل نیز در همین راستا صورت گرفته است. اگر به شکلی خوشبینانه، هدف ورود نیروهای ترکیه به موصل را-  آنچنان که مقامات این کشور ادعا می‌کنند -  آموزش نظامی در عراق بدانیم، باید پاسخی قانع کننده برای ورود سلاح سنگین و تانک در شمال عراق وجود داشته باشد که چنین نیست.  
اما این تمام ماجرا نیست و تحولات همیشه آنچنان که دلخواه توطئه‌گران است به پیش نمی‌رود. حمایت ترکیه از تروریسم تکفیری نه تنها تمام محاسبات مقامات ترکیه در عراق و سوریه را نقش بر آب کرد و امنیت این کشور را به صورت جدی به خطر انداخت، بلکه تبعات اقتصادی فراوانی گریبان این کشور را گرفت. اولین نمونه از این دست، ضربه شدید به اقتصاد ترکیه از ناحیه تحریم‌های روسیه است که پس از ساقط کردن جنگنده این کشور صورت گرفت. این حادثه اما درس عبرت مناسبی برای ترکیه نبود و مقامات آنکارا تصور می‌کردند با اتکاء به اروپا می‌توانند خسارات ناشی از قطع رابطه اقتصادی با روسیه را جبران نمایند ولی انفجار روز گذشته نشان داد تاوان حمایت از تروریست‌ها، بسیار سنگین‌تر و بیشتر از آن چیزی است که تصور می‌شد. آلمان با اعزام سالانه بیش از سه میلیون گردشگر به ترکیه، میزبانی بیش از سه میلیون تبعه ترکیه در خاک خود و سرمایه گذاری‌های چند میلیارد یورویی در ترکیه، جایگاه بسیار ویژه‌ای در سیاست خارجی ترکیه دارد. انفجار انتحاری استانبول باعث شد دولت آلمان به شهروندان خود درباره سفر به اماکن توریستی ترکیه هشدار دهد و یقیناً طی روزهای آتی، بقیه کشورهای عضو اتحادیه اروپا نیز تدابیری محتاطانه برای سفر اتباع خود به این کشور اعمال خواهند نمود.
مواردی که در این نوشتار به آن اشاره گردید، تنها بخشی از مصائب حمایت از تروریسم از جنبه داخلی و خارجی این پدیده شوم است و چنانچه مسئولین ترکیه با این هشدارها به خود نیایند و خود را از مخصمه خودساخته رها نسازند، به یقین باید منتظر حوادثی تلخ‌تر نه تنها برای مردم مسلمان ترکیه بلکه برای امنیت کل منطقه باشیم.

انتهای پیام/ک