کاپیتولاسیون، سند بردگى ملت ایران بود

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ اکبر رجبی کارشناس مسائل تاریخی در سالروز اعتراض و افشاگری حضرت امام خمینی (ره) علیه پذیرش کاپیتالاسیون در گفت گو با خبرنگار زنجانم, به شرح ماجرای تاریخی برخورد امام با این لایحه پرداخت و اظهار داشت:خبر تصویب لایحه کاپیتالاسیون توسط یکى از کارمندان مجلس به امام رسید از تصویب لایحه تا وقتى که مردم از آن آگاه شوند فاصله افتاد و دولت تا توانست مردم را در بى خبرى نگه داشت.

وی افزود:خبر تصویب لایحه در مجلس سنا منتشر نشد و روزنامه رسمى هم چند روزى به علت (نقص فنى چاپخانه) تعطیل شد امام بلافاصله مراجع و علماى قم را در روز ۲ آبان ماه ۱۳۴۳ به جلسه هفتگى دعوت کرد که با حضور امام و آیت الله نجفى مرعشى، میرزا هاشم آملى، مرتضى حائرى، و علامه طباطبائى تشکیل شد.
رجبی با اشاره به اطلاع ساواک از تشکیل جلسه در منزل امام ادامه داد:ساواک در گزارشى که به تهران، مخابره کرد نوشت امام موضوع مصونیت اتباع خارجى (کاپیتولاسیون) را در آن جلسه مطرح خواهد کرد رژیم ، پیکى فرستاد تا با امام دیدار و ایشان را از تصمیم خود منصرف سازد، ولى امام حاضر به دیدار او نشد.
وی بایبان موضع گیری امام در رابطه با دیدار قاصد رژیم ادامه داد:پیک رژیم به ناچار با فرزند امام (حاج آقا مصطفى) دیدار و با زبان نصیحت و تهدید گفت:آمریکا به منظور کسب وجهه در میان مردم ایران با تمام قدرت فعالیت مى‏کند و از نظر قدرت در موقعیتى است که هرگونه حمله به آن به مراتب خطرناکتر از حمله به شخص اول مملکت است، آیت الله خمینى اگر این روزها بنا دارند نطقى ایراد کنند باید خیلى مواظب باشند که به دولت آمریکا بر نخورد .
این استاد دانشگاه با تشریح موقعیت امام در آن برهه از تاریخ گفت:امام بدون توجه به این تهدیدها اعلام کرد که در روز میلاد حضرت زهرا (س)، که برابر با ۴ آبان ماه بود سخنرانى خواهد کرد صبح همان روز با حضور هزاران نفر از مردم قم وتهران که در منزل و کوچه‏ هاى اطراف منزل امام تجمع کرده بودند بیانات تاریخى خود را ایراد کرد.
وی با اشاره به بخشی از صحبت های امام ادامه داد: امام خمینی سخنان خود را پس از نام خدا با آیه (انا لله و انا الیه راجعون) شروع کرد که نشان دهنده مصیبت‏ بزرگى بود که بر اسلام و مسلمین وارد آمده است همچنین تاثر قلبى خود را از این مصیبت گفت واعلام عزاى عمومى کرد پس از این مقدمه، امام ضمن شرح لایحه کاپیتولاسیون که در مجلس به تصویب رسید نتایج ‏سیاسى - اجتماعى آن را با ذکر مثال‏هایى خاطر نشان ساخت.
رجبی با اشاره به مثال تاریخی صحبت های حضرت امام تصریح کرد: امام در یک مثال عوام پسند گفت:اگر یک خادم امریکایى یا یک آشپز امریکایى مرجع تقلید شما را در وسط بازار ترور کند، زیر پاى خود منکوب کند، پلیس ایران حق ندارد جلوى او را بگیرد دادگاه‏هاى ایران حق محاکمه ندارند باید پرونده به امریکا برود و در آنجا ارباب‏ها تکلیف را معین کنند دولت [ایران] با کمال وقاحت از این امر ننگین طرفدارى کرد ملت ایران را از سگ‏هاى امریکایى پست‏ تر کردند چرا براى اینکه مى‏ خواستند وام بگیرند.
وی با اشاره به اتفاقات بعد از سخنرانی توضیح داد: پس از سخنرانى، امام اعلامیه‏ اى منتشر کرد و اقدام ننگین و اسارت بار دولت و مجلس را پیرامون تصویب لایحه کاپیتولاسیون افشا و محکوم نمود و آن را «سند بردگى ملت ایران‏» و «اقرار به مستعمره بودن ایران‏» و «ننگین‏ ترین و موهن ‏ترین تصویب نامه غلط دولت‏هاى بى حیثیت‏» نامید این اعلامیه در شب ۵ آبان در تهران و برخى از شهرهاى کشور پخش شد و تعداد زیادى از آن در خانه‏ هاى آمریکائیان ساکن تهران انداخته شد.
این کارشناس مسائل تاریخی با اشاره به بازتاب های اعلامیه و سخنرانی امام گفت:سخنرانى و اعلامیه امام بازتاب‏ هاى متفاوتى داشت از یک سو برخى از وعاظ در منابر، مصوبه اخیر مجلسین را شرح داده و عواقب اسارت بار آنرا متذکر شدند، که ساواک نیز بلافاصله دستور جلوگیرى و تعقیب آنان را داد امام پس از سکوت و بى تفاوتى اکثر قریب به اتفاق مراجع و علما دریافت که کوله بار مبارزه با رژیم شاه را خود باید یک تنه بر دوش گیرداقدام شدید امام از سوى رژیم شاه بدون پاسخ نماند پس از چند روز مطالعه، به دستور مستقیم امریکا قرار شد که امام از ایران تبعید شود.
رجبی به پایان غم بار قضیه کاپیتالاسیون اشاره کرد و افزود: در شب ۱۳ آبان ماه ۱۳۴۳، صدها کماندو منزل امام را در قم محاصره کرده و به دور از چشم مردم به منزل وارد و ایشان را دستگیر کردند و به همراه دو مامور امنیتى به تبعیدگاهش (ترکیه) فرستادند همان روز رادیو و مطبوعات کشور خبر دستگیرى و تبعید ایشان را در یک جمله به اطلاع مردم ایران رساند.

انتهای پیام/